λιπάρα – Miss or Madam

Επιζήμιες συνέπειες στην υγεία έχει η κατανάλωση τροφίμων που περιέχουν trans λιπαρά οξέα

Miss Or Madam team — Fri, 15 Jul 2022 07:53:58 +0000

Τις αρνητικές επιπτώσεις για την υγεία από την κατανάλωση τροφίμων τα οποία περιέχουν trans λιπαρά οξέα επιβεβαιώνει νέα μελέτη του Γεωπονικού Πανεπιστημίου Αθηνών (ΓΠΑ) σε συνεργασία με τον Ενιαίο Φορέα Ελέγχου Τροφίμων (ΕΦΕΤ).

Όπως σημειώνεται σε σχετική ανακοίνωση του ΕΦΕΤ, ήδη από τις αρχές της δεκαετίας του ’90, οι επιστήμονες κρούουν τον κώδωνα του κινδύνου για τις επιζήμιες συνέπειες στην υγεία, ιδιαίτερα στην καρδιαγγειακή υγεία, από την κατανάλωση trans λιπαρών.

Μια υψηλή πρόσληψη trans λιπαρών αυξάνει τον κίνδυνο θανάτου από στεφανιαία νόσο κατά 28% και συνολικά τον κίνδυνο θανάτου κατά 34%. Τα trans λιπαρά αυξάνουν τα επίπεδα «κακής» (LDL) χοληστερόλης στο αίμα, ενώ παράλληλα μειώνουν τα επίπεδα «καλής» (HDL) χοληστερόλης.

Επίσης, μια δίαιτα πλούσια σε trans λιπαρά έχει ως αποτέλεσμα χαμηλού-βαθμού συστημική φλεγμονή, ενώ επιδημιολογικές μελέτες συσχετίζουν την υψηλή κατανάλωση trans λιπαρών και με κάποιες μορφές καρκίνου.

ΠΟΥ: Η πρόσληψη των trans λιπαρών να μην ξεπερνάει το 1% της συνολικής θερμιδικής πρόσληψης

Βάσει των αρνητικών επιπτώσεων στην υγεία, ο Παγκόσμιος Οργανισμός Υγείας (ΠΟΥ) συστήνει η πρόσληψη των trans λιπαρών να μην ξεπερνάει το 1% της συνολικής θερμιδικής πρόσληψης. Για την προστασία όλων των ευρωπαίων καταναλωτών έχει θεσμοθετηθεί ανώτατο όριο trans λιπαρών στα τρόφιμα από την Ευρωπαϊκή Ένωση (Κανονισμός ΕΕ 2019/649).

Στο πλαίσιο των δράσεων εκτίμησης της έκθεσης των καταναλωτών σε επιβλαβείς ουσίες στα τρόφιμα και την αξιολόγηση της επικινδυνότητας, ακαδημαϊκοί από το ΓΠΑ και άλλα πανεπιστήμια συνεργάστηκαν με επιστήμονες από το τον ΕΦΕΤ, αξιοποιώντας και συνδυάζοντας τα δεδομένα κατανάλωσης τροφίμων της Πανελλήνιας Μελέτης Διατροφής και Υγείας του ΓΠΑ (ΠΑ.ΜΕ.Δ.Υ.) με τα δεδομένα περιεκτικότητας τροφίμων σε trans λιπαρά του ΕΦΕΤ.

Διαπιστώθηκε ότι παρότι η κατανάλωση trans λιπαρών παραμένει χαμηλή στην Ελλάδα (κατά μέσο όρο 0,53% της συνολικής θερμιδικής πρόσληψης), περίπου το 16% του πληθυσμού υπερβαίνει το ανώτατο όριο του 1% που συστήνει ο ΠΟΥ.

Διάβασε επίσης: Δίαιτα στην παιδική & εφηβική ηλικία: ποια η επίδρασή της και πώς επιτυγχάνεται ένα υγιές βάρος

Στη μελέτη αυτή, επίσης, φάνηκε ότι τα trans λιπαρά μπορούν να επηρεάσουν δυσμενώς τα επίπεδα λιπιδίων στο αίμα, ιδιαίτερα όταν η κατανάλωση κορεσμένων λιπαρών είναι και αυτή υψηλή.

Εκτός από τα φυσικώς ενεχόμενα trans λιπαρά, τα οποία συναντάμε σε τρόφιμα όπως στα τυριά, στο βούτυρο, στο λίπος του κρέατος από μηρυκαστικά ζώα κ.τ.λ., trans λιπαρά μπορούν να σχηματιστούν και από τη μερική υδρογόνωση φυτικών ελαίων για τεχνολογικούς σκοπούς (βιομηχανικώς παραγόμενα trans λιπαρά), όπως, για παράδειγμα, σε κάποιες σκληρές μαργαρίνες για την παρασκευή προϊόντων αρτοποιίας.

Στη μελέτη του ΓΠΑ-ΕΦΕΤ, τα προϊόντα αρτοποιίας και ιδιαίτερα οι πίτες φάνηκε να συνεισφέρουν στη συνολική πρόσληψη trans λιπαρών, ιδιαίτερα στους ενήλικες 18-50 ετών. Βάσει των αποτελεσμάτων αυτών, ο έλεγχος trans λιπαρών στα τρόφιμα είναι σημαντικός.

Το 2021, σε τυχαία δείγματα προϊόντων αρτοποιίας (τυρόπιτες, σπανακόπιτες, λουκανικόπιτες, πεϊνιρλί και αλμυρές μπουγάτσες) από 123 επιχειρήσεις, ο ΕΦΕΤ διαπίστωσε ότι συνολικά, περίπου το ένα στα δέκα δείγματα (11,4%) είχε βιομηχανικώς-παραγόμενα transλιπαρά (i-TFA) πάνω από το νομοθετικό όριο (>2% i-TFA επί του συνολικού λίπους). Τα προϊόντα αυτά αφορούσαν κυρίως σε τυρόπιτες κουρού και μπουγάτσες με τυρί.

Ο πρόεδρος του ΕΦΕΤ, καθ. Αντώνης Ζαμπέλας τονίζει: «Παρά την κρίση που βιώνουμε, η ασφάλεια των τροφίμων και η προαγωγή της δημόσιας υγείας είναι αδιαπραγμάτευτη. Όλες οι επιχειρήσεις των τροφίμων, και ιδιαίτερα οι μικρομεσαίες όπως τα αρτοποιία, καλούνται να δείχνουν υπευθυνότητα και προσοχή στην ποιότητα των πρώτων υλών που προμηθεύονται για την παρασκευή των προϊόντων τους και να ζητούν σχετικές βεβαιώσεις από τους προμηθευτές τους».

ΑΠΕ-ΜΠΕ

The post Επιζήμιες συνέπειες στην υγεία έχει η κατανάλωση τροφίμων που περιέχουν trans λιπαρά οξέα appeared first on Miss or Madam.

Τα λιπαρά των γαλακτοκομικών δεν αυξάνουν αλλά μειώνουν τον καρδιαγγειακό κίνδυνο

Miss Or Madam team — Wed, 22 Sep 2021 07:39:07 +0000

Τα λιπαρά των γαλακτοκομικών δεν αυξάνουν αλλά μειώνουν τον καρδιαγγειακό κίνδυνο, σύμφωνα με νέα διεθνή «αιρετική» μελέτη

Χαράς ευαγγέλια για όσους θέλουν να τρώνε πολλά γαλακτοκομικά, ακόμα και με πλήρη λιπαρά. Οι άνθρωποι που κάνουν διατροφή πλούσια σε λιπαρά γαλακτοκομικών προϊόντων, έχουν μειωμένο, και όχι αυξημένο, κίνδυνο καρδιαγγειακής νόσου, σε σχέση με όσους καταναλώνουν λίγα λίπη από τέτοιες τροφές, σύμφωνα με μία νέα διεθνή επιστημονική μελέτη.

Η «αιρετική» έρευνα έρχεται να προστεθεί σε άλλες πρόσφατες που δεν έχουν βρει συσχέτιση ανάμεσα στην κατανάλωση γαλακτοκομικών και στον καρδιαγγειακό κίνδυνο, παρόλο που η κυρίαρχη άποψη είναι ότι όλα τα λίπη «ενοχοποιούνται», λίγο-πολύ.

Οι ερευνητές, με επικεφαλής τον δρ Μάτι Μάρκλουντ της Σχολής Δημόσιας Υγείας του Πανεπιστημίου Τζονς Χόπκινς της Βαλτιμόρης και του αυστραλιανού Ινστιτούτου Παγκόσμιας Υγείας George, που έκαναν τη σχετική δημοσίευση στο ιατρικό περιοδικό, «PLoS Medicine», εκτιμούν ότι πρέπει, πλέον, να γίνεται διάκριση ανάμεσα στην προέλευση των λιπαρών, καθώς το είδος τους είναι σημαντικότερο από την ποσότητα. Με βάση αυτό το σκεπτικό, μπορεί κάποιος να τρώει γαλακτοκομικά με πλήρη λιπαρά χωρίς…ενοχές.

Νέα μελέτη: Τα λιπαρά των γαλακτοκομικών δεν αυξάνουν αλλά μειώνουν τον καρδιαγγειακό κίνδυνο

Η νέα μελέτη βρήκε ότι, άσχετα με την ηλικία, τον τρόπο ζωής και τις διατροφικές συνήθειες, οι άνθρωποι που είχαν στο αίμα τους τα υψηλότερα επίπεδα λιπαρών οξέων προερχόμενων από γαλακτοκομικά, είχαν τη μικρότερη πιθανότητα να εμφανίσουν καρδιαγγειακή νόσο. Επίσης, η αυξημένη κατανάλωση λιπών από γαλακτοκομικά δε συνδεόταν με αυξημένο κίνδυνο θανάτου.

Η κατανάλωση γαλακτοκομικών βρίσκεται σε ανοδική φάση διεθνώς, από το γάλα και τα παγωτά έως τα τυριά και τα γιαούρτια. Συχνά οι συμβουλές των γιατρών είναι να προτιμώνται τα γαλακτοκομικά με χαμηλά λιπαρά (0% ή 2%), όμως σταδιακά διαγράφεται μία τάση να δίνεται έμφαση, πλέον, στο ότι ακόμα και τα γαλακτοκομικά με πλήρη λιπαρά μπορούν να αποτελέσουν τμήμα μίας υγιεινής διατροφής, σύμφωνα με τον Μάρκλουντ. Όπως είπε, πιο σωστό είναι να επιλέγει κανείς τι τρώει, προτιμώντας π.χ. το γιαούρτι (ιδίως χωρίς έξτρα γεύσεις) και αποφεύγοντας το βούτυρο και τα γαλακτοκομικά με πρόσθετη ζάχαρη ή αλάτι.

Η νέα έρευνα ανέλυσε στοιχεία για 4.150 άτομα με μέση ηλικία 60 ετών στη Σουηδία (χώρα με παραδοσιακά υψηλά επίπεδα κατανάλωσης γαλακτοκομικών), αναλύοντας τη σχέση της διατροφής με τον κίνδυνο εμφραγμάτων, εγκεφαλικών κ.ά. σε βάθος 16 ετών. Στη συνέχεια συνδύασε αυτά τα σουηδικά ευρήματα με εκείνα 17 άλλων μελετών από άλλες χώρες (μετα-ανάλυση).

Η τελική «ετυμηγορία» ήταν ότι οι άνθρωποι με τα υψηλότερα επίπεδα λιπαρών οξέων από γαλακτοκομικά στο σώμα τους, είχαν, κατά μέσο όρο, 25% μικρότερο καρδιαγγειακό κίνδυνο, σε σχέση με όσους είχαν τα χαμηλότερα επίπεδα. Σε άλλες χώρες παρατηρήθηκε μία ανάλογη σχέση, π.χ. στις ΗΠΑ ο καρδιαγγειακός κίνδυνος ήταν 12% μικρότερος.

Όσα ανέφερε η ερευνήτρια

«Είναι σημαντικό να θυμάται κανείς ότι, μολονότι τα γαλακτοκομικά μπορεί να είναι πλούσια σε κορεσμένα λιπαρά, μπορεί, επίσης, να είναι πλούσια σε πολλές άλλες θρεπτικές ουσίες, και, έτσι, μπορούν να αποτελούν μέρος μίας υγιεινής διατροφής. Αυξάνονται οι ενδείξεις πως η επίπτωση των γαλακτοκομικών στην υγεία μπορεί να εξαρτάται περισσότερο από τον τύπο – π.χ. γάλα, τυρί, γιαούρτι, βούτυρο κ.ά. – παρά από το περιεχόμενό τους σε λιπαρά. Όταν επιλέγουμε γαλακτοκομικά για να αγοράσουμε, είναι λιγότερο σημαντικό το αν θα πάρουμε εκείνα με τα χαμηλά λιπαρά», ανέφερε η ερευνήτρια δρ Kathy Trieu.

Μία μεγάλη «αιρετική» έρευνα του 2018 σε 21 χώρες είχε, επίσης, καταλήξει στο συμπέρασμα ότι η κατανάλωση γαλακτοκομικών μπορεί να μειώσει τον καρδιαγγειακό κίνδυνο.

Σύνδεσμος για την επιστημονική δημοσίευση: journals.plos.org

ΑΠΕ-ΜΠΕ

Διάβασε επίσης: Μία δίαιτα με πολλά ωμέγα-3 λιπαρά οξέα και λίγα ωμέγα-6 βοηθά στη μείωση των πονοκεφάλων

The post Τα λιπαρά των γαλακτοκομικών δεν αυξάνουν αλλά μειώνουν τον καρδιαγγειακό κίνδυνο appeared first on Miss or Madam.