Τα μέλη της οικογένειας, ακόμη και οι φίλοι και οι γείτονες, μοιράζονται πολλά κοινά μικρόβια

Όσο μεγαλύτερης διάρκειας είναι η συμβίωση, η συγκατοίκηση και ο συγχρωτισμός, τόσο πιο κοινό είναι το μικροβίωμα των ανθρώπων. Οι άνθρωποι που ζουν μαζί, ασχέτως της σχέσης τους, τείνουν να φιλοξενούν στο σώμα τους περισσότερα ίδια μικρόβια. Τα ζευγάρια έχουν μεγαλύτερες μικροβιακές ομοιότητες (προφανώς λόγω της μεγαλύτερης σωματικής εγγύτητας) από ό,τι τα παιδιά και οι γονείς μεταξύ τους.

Η ομοιότητα μέσα στο ίδιο νοικοκυριό αφορά περισσότερο τα μικρόβια του στόματος σε σχέση με εκείνα του εντέρου. Το 32% των στελεχών των στοματικών βακτηρίων – δηλαδή το ένα στα τρία – βρέθηκε να είναι κοινό στα μέλη ενός νοικοκυριού, έναντι 12% των εντερικών βακτηρίων. Τα στοματικά βακτήρια εξαπλώνονται ευκολότερα επειδή συχνά επιβιώνουν αρκετή ώρα στον αέρα.

Η έρευνα

Οι ερευνητές, με επικεφαλής τον μικροβιολόγο Νικόλα Σεγκάτα του ιταλικού Πανεπιστημίου του Τρέντο, οι οποίοι έκαναν τη σχετική δημοσίευση στο περιοδικό «Nature», εξετασαν τα αποτελέσματα 31 προηγούμενων ερευνών, που είχαν αναλύσει γενετικό υλικό (DNA) από σχεδόν 10.000 δείγματα σάλιου και κοπράνων από ανθρώπους από 20 χώρες (Ευρώπη, Β.Αμερική, Αργεντινή, Κίνα, Αφρική κ.α.). Η νέα έρευνα συσχέτισε το μικροβιακό «προφίλ» στο στόμα και στο έντερο κάθε ανθρώπου με εκείνα άλλων μελών της οικογένειας, συντρόφων, συγκατοίκων, φίλων κ.α.

Η μελέτη επιβεβαιώνει τη στενή συσχέτιση του μικροβιώματος της μητέρας και των παιδιών της, ιδίως στην παιδική ηλικία. Κατά το πρώτο έτος ζωής του νηπίου, περίπου το μισό μικροβίωμά του είναι κοινό με το μητρικό. Το ποσοστό των κοινών μικροβίων μειώνεται όσο το παιδί μεγαλώνει, παρόλα αυτά οι άνθρωποι 50 έως 85 ετών συνεχίζουν να έχουν αρκετά κοινά μικρόβια με την μητέρα τους, ιδίως του εντέρου.

Μετά την ηλικία των τεσσάρων ετών τα παιδιά εμφανίζουν παρόμοιο ποσοστό κοινών μικροβίων με τον πατέρα τους με εκείνο που έχουν με τη μητέρα τους. Το μοίρασμα των μικροβίων είναι πιο «ορατό» στα χωριά, όπου άνθρωποι από διαφορετικά νοικοκυριά στο ίδιο χωριό έχουν περισσότερα κοινά μικρόβια μεταξύ τους από ό,τι με ανθρώπους από άλλα χωριά.

ΑΠΕ-ΜΠΕ

Διάβασε επίσης: Το εσωτερικό του αυτοκινήτου έχει περισσότερα μικρόβια και από μία τουαλέτα

The post Τα μικρόβια αποτελούν…οικογενειακή υπόθεση! appeared first on Miss or Madam.

H Μαρία έρχεται κλαίγοντας και λέει:

– Η Κατερίνα δε με θέλει για φίλη και δε μου δίνει τα παιχνίδια της.

– Να μην της δίνεις και εσύ τα δικά σου, απαντά ο γονιός

ή μια άλλη πιθανή απάντηση μπορεί να είναι:

– Δεν είναι κάτι σοβαρό. Δεν αξίζει να στεναχωριέσαι για αυτό, μικρή μου.

Μετά από λίγες ώρες το παιδί ζητά να παίξει με τη φίλη της. Ο γονιός αναρωτιέται αν η συζήτηση που έκαναν προηγουμένως είχε κάποια χρησιμότητα και αρχίζει να αμφισβητεί είτε τον εαυτό του και την αποτελεσματικότητα του είτε να υποτιμά την ικανότητα του παιδιού να επεξεργάζεται τα συναισθήματά του.

Η επικοινωνία, το να ακούς και να ακούγεσαι, μέσα στην οικογένεια δεν είναι πάντα μία εύκολη υπόθεση.

Πόσες φορές νιώθουμε ότι τα λόγια και οι πράξεις δεν εκπροσωπούν αυτά που πραγματικά επιθυμούμε να πούμε; Πόσες φορές νιώθουμε ότι, τελικά, δε γίναμε ξεκάθαροι; Το να ακούς το παιδί φαίνεται αρκετά εύκολο. Όμως, ακούω σημαίνει κατανοώ, συναισθάνομαι και προσπαθώ να έρθω σε επαφή, όχι μόνο με τις δηλώσεις αλλά και με τα συναισθήματα του παιδιού. Σε συνθήκες πίεσης ο γονιός προσπαθεί να δώσει λύσεις, συμβουλές, οδηγίες, παρηγοριά στο παιδί, για να το βοηθήσει και έπειτα μπορεί να νοιώσει ότι η φωνή του δεν ακούγεται, παρά μόνο αν ανεβάσει την έντασή της.

Υπάρχει ένας μεγάλος αριθμός γονέων που φαίνεται ότι επικεντρώνουν τις μεθόδους διαπαιδαγώγησης και κοινωνικοποίησης των παιδιών σε ψυχολογικές μεθόδους και στρατηγικές και λιγότερο σε μεθόδους άσκησης σωματικής βίας με ξυλοδαρμούς ή χαστούκια, χωρίς να σημαίνει ότι αυτές οι πρακτικές έχουν παύσει.

Οι γονείς επιθυμούν να αναπτύσσουν τον διάλογο, επιτρέπουν στα παιδιά τους να εκφραστούν πιο ελεύθερα, δείχνουν κατανόηση, στοργή, αγάπη και φροντίδα, ασχολούνται με την επιμέλεια και δίνουν έμφαση σε εξωσχολικές και ψυχαγωγικές δραστηριότητες. Ο νέος γονιός αναζητά μία αυθεντική και αμοιβαία σχέση με το παιδί χωρίς, βέβαια, να ξεχνιούνται οι διαφορετικοί ρόλοι.

Ωστόσο, στην προσπάθεια του να επικοινωνήσει ο γονιός, μερικές φορές υιοθετεί τακτικές που δυσχεραίνουν την επικοινωνία και δε βοηθούν το διάλογο.

Έτσι, ο γονιός μπορεί να δίνει οδηγίες ή διαταγές στο παιδί και να του λέει τι να κάνει, μη βοηθώντας το να καλλιεργήσει την κριτική του ικανότητα στον έλεγχο των συνεπειών της συμπεριφοράς του και στη λήψη αποφάσεων.

Μπορεί να το προειδοποιεί ή απειλεί για τιμωρίες και συνέπειες που ποτέ δεν πρόκειται να πραγματοποιήσει, με αποτέλεσμα το παιδί να αμφισβητεί τον γονεϊκό του ρόλο ή να μη μάθει να υποστηρίζει τον εαυτό του. Μπορεί να το κριτικάρει ή να μιλά για λογαριασμό του χωρίς να του δίνει τον χώρο να εκφραστεί, δείχνοντας ότι πάντα θα μιλά κάποιος άλλο για αυτό. Θέλοντας να το «προστατεύσει» από τα αρνητικά του συναισθήματα και να το απομακρύνει από αυτά, ελαχιστοποιεί το μέγεθος ή την αξία τους.

Η αυθεντική επικοινωνία με το παιδί δεν είναι απλή υπόθεση. Απαιτεί δεξιότητες και την υιοθέτηση τακτικών που ευνοούν τη γνήσια έκφραση συναισθημάτων.

Διάβασε επίσης: Γονείς «ελέφαντες» ή γονείς «τίγρεις»: ποιος τύπος γονέα είσαι;

Το να είσαι καλός ακροατής:

Οι Fine και Glasser αναφέρουν ότι καλός ακροατής είναι αυτός που ακούει τον άλλο και όσα του λέει και δε σκέφτεται ούτε λεπτό τον εαυτό του και τι να απαντήσει σε όσα ακούει. Τα παιδιά ψάχνουν καλούς ακροατές που δε θα τους δώσουν εμφανείς λύσεις και συμβουλές αλλά αυτούς που θα ακούσουν τα παράπονά τους και θα μοιραστούν τα συναισθήματά τους.

Δε χρειάζεται να υποτιμήσουμε τη Μαρία στο παραπάνω παράδειγμα, να σκεφτούμε ότι είναι ένα μικρό παιδί που δε ξέρει ότι μπορεί να σταματήσει να παίζει με την Κατερίνα. Αυτό που χρειάζεται είναι να ακούσουμε την ανάγκη της. Αν αναζητεί λύσεις, ας τη βοηθήσουμε μέσα από ένα σύνολο επιλογών να βρει αυτή που θα είναι η καταλληλότερη για αυτή. Έτσι θα ασκήσει την κριτική της ικανότητα και θα μάθει να παίρνει πρωτοβουλίες, να αναλαμβάνει ευθύνες και να δέχεται τις συνέπειες των πράξεών της.

Ο καλός ακροατής μπορεί να είναι παθητικός, να παραμένει σιωπηλός όταν χρειάζεται.

Ο γονιός αφήνει το χώρο στο παιδί να εκφράσει τις ανησυχίες, τις διαφωνίες, τις συγκρούσεις, τον θυμό, τη λύπη, τη χαρά, τη ζήλεια, την ευχαρίστηση. Αφήνει τον χώρο χωρίς αυτό να σημαίνει ότι χάνει τη φωνή του. Σε άλλες περιπτώσεις ο καλός ακροατής αποκτά ενεργητικό χαρακτήρα και γίνεται αυθεντικός απέναντι στο παιδί, χωρίς να προσπαθεί να επιβάλλει την άποψή του.

Δε διατηρεί το προσωπείο του παντογνώστη που μπορεί να βρει λύσεις στα πάντα, απεναντίας καλλιεργεί το διάλογο κάνοντας περισσότερες ερωτήσεις. Διαθέτει χρόνο και αφιερώνει όλη την προσοχή στο παιδί, ενισχύει τις πραγματικές ικανότητες του παιδιού, το εμπιστεύεται ότι μπορεί να βρει λύσεις και νοιώθει ασφαλής ότι το παιδί θα μπορέσει να λάβει αποφάσεις και να πάρει πρωτοβουλίες που αντιστοιχούν στις ικανότητες και την ηλικία του.

Τα αποτελέσματα της αυθεντικής επικοινωνίας δεν είναι άμεσα εμφανή.

Ο γονιός μπορεί να απογοητευτεί και να ματαιωθεί νιώθοντας ότι τα λόγια του και η συμπεριφορά του δεν έχουν κανένα όφελος. Οι καρποί αυτής της προσπάθειας έρχονται όταν το είδος αυτής της επικοινωνίας αποκτήσει γερά θεμέλια και συστατικό στοιχείο της σχέσης.

Ακούω και ακούγομαι σημαίνει σέβομαι τα συναισθήματα του άλλου, ακόμα και αν διαφωνώ, γνωστοποιώντας στον άλλο τη διαφωνία μου, την άποψη μου, ακόμη και αν γίνομαι δυσάρεστος. Έτσι, δε θα χάσω ποτέ τη δική μου φωνή. Το παιδί έχει ανάγκη να ξέρει ότι το αγαπούν για αυτό που είναι, ότι το εμπιστεύονται για τις ικανότητές του για να αποκτήσει συναίσθηση της αξίας του και των πραγματικών του δυνατοτήτων. Αφήνω στο άλλο τον χώρο να εκφράσει τα συναισθήματά του και να αποκτήσει τη φωνή του.

Πρώτη δημοσίευση του άρθρου στο ioannatsigganou.gr

Διάβασε επίσης: Χειριστικός γονέας: γιατί συμβαίνει και ποια είναι τα χαρακτηριστικά του

Ο ρόλος του παιδοψυχολόγου. Το πότε, το πώς και το γιατί

The post Tο να ακούς και να ακούγεσαι μέσα στην οικογένεια δεν είναι μία εύκολη υπόθεση appeared first on Miss or Madam.

Η πρώτη αντίδραση στο άκουσμα μιας σοβαρής ασθένειας είναι να το αποκρύψουμε από τα παιδιά. Οι ενήλικες, ενστικτωδώς, θέλουν να προστατέψουν τα παιδιά, ιδιαίτερα αν έχει συμβεί κάτι λυπηρό.
Είναι πολύ σημαντικό να εμπλέξουμε τα παιδιά σε αυτό που συμβαίνει, για να μην αισθάνονται ότι τα αποκλείουμε. Ακόμα, καλό θα είναι να μην ενισχύσουμε τη φαντασία των παιδιών που μπορεί να τα κάνει να έχουν χειρότερες σκέψεις από αυτό που, πραγματικά, συμβαίνει.

Είναι δύσκολο για έναν ενήλικα να αποδεχτεί ότι πάσχει από μια σοβαρή ασθένεια ο ίδιος ή κάποιος από τους οικείους του, πόσο μάλλον να μιλήσει στα παιδιά του για αυτό.

Οι γονείς είναι εκείνοι που γνωρίζουν το παιδί τους καλύτερα, ωστόσο μπορεί να αντιμετωπίσει καλύτερα την κατάσταση και του δίνεται η ευκαιρία να μάθει να αναγνωρίζει και να αντιμετωπίζει τα δύσκολα συναισθήματα.

Η επιλογή του κατάλληλου χρόνου για να μιλήσουμε στα παιδιά δεν είναι πάντα εύκολη. Συχνά δεν υπάρχει η σωστή στιγμή. Μπορεί ένας γονιός να χρειάζεται χρόνο να προσαρμοστεί στα νέα δεδομένα, ώστε να είναι σε θέση να εξηγήσει στο παιδί.

Είναι πιο διαχειρίσιμο, εάν τα παιδιά μαθαίνουν λίγα πράγματα κάθε φορά (Για παράδειγμα: «Ο μπαμπάς είναι στο νοσοκομείο για να κάνει κάποιες εξετάσεις. Δεν ξέρουμε ακριβώς τι δεν πάει πολύ καλά, αλλά όταν μάθουμε θα σου πούμε»).

Μία καλή στιγμή να μιλήσουμε στο παιδί είναι προτού συμβούν εμφανείς αλλαγές, λόγω της ασθένειας. Σε περίπτωση νεοπλασματικής νόσου (καρκίνου), μία καλή στιγμή να μιλήσει ο γονιός στο παιδί είναι πριν πέσουν τα μαλλιά, λόγω της θεραπείας, ώστε αυτό να μη σοκάρει το παιδί. Το παιδί μπορεί να δεχτεί την αλλαγή, εάν έχει προετοιμαστεί από πριν για αυτήν.

Δεν μπορούμε να αποτρέψουμε ένα παιδί από το να αισθανθεί λύπη, ωστόσο εάν μοιραστούμε κάποια συναισθήματα και πληροφορίες για το τι συμβαίνει, μπορούμε να τα βοηθήσουμε σημαντικά.

• Το παιδί μπορεί να νιώσει εγκατάλειψη όταν ο γονιός είναι στο νοσοκομείο, γι’ αυτό καλό είναι να του δίνει πολλή αγάπη, αγκαλιές και φροντίδα αυτήν την περίοδο. Ο γονιός μπορεί να χρησιμοποιεί απλές λέξεις και να τις επαναλαμβάνει συχνά στο παιδί: «Η μαμά είναι άρρωστη» / «ο μπαμπάς πρέπει να πάει στο νοσοκομείο». Σε αυτήν την ηλικία είναι σημαντικό να διατηρείται η καθημερινή ρουτίνα, όσο το δυνατόν περισσότερο, ιδιαίτερα όσον αφορά στον ύπνο και στη διατροφή. Ένα παιδί θα νιώσει ασφάλεια όταν υπάρχει μικρή ή καθόλου αλλαγή στους καθημερινούς ρυθμούς ζωής.
• Εάν ο γονιός χρειαστεί να νοσηλευθεί, θα ήταν βοηθητικό να μιλήσει στο τηλέφωνο με το παιδί και να το διαβεβαιώσει ότι είναι δύσκολο και στον ίδιο που βρίσκεται μακριά του. Το παιδί, επειδή μπορεί να του είναι δύσκολο να εκφραστεί με λέξεις, μπορεί να παρουσιάσει αλλαγές στη συμπεριφορά, όπως να βρέχει το κρεβάτι του, να πιπιλάει τον αντίχειρα, να έχει προβλήματα στον ύπνο ή να είναι πολύ ήσυχο.
• Είναι συχνό τα παιδιά να πιστεύουν ότι έχουν προκαλέσει την ασθένεια, γιατί έκαναν ή σκέφτηκαν κάτι κακό. Ο γονιός πρέπει να τα διαβεβαιώσει ότι αυτό δεν μπορεί να συμβεί.
• Είναι πολύ σημαντικό να ρωτήστε το παιδί σας πώς νιώθει.
• Είναι βοηθητικό να είστε καλοί ακροατές. Μπορείτε να βοηθήσετε το παιδί σας να αντιμετωπίσει καλύτερα την κατάσταση ακούγοντας προσεκτικά αυτά που λέει.
• Να κάνετε ερωτήσεις, ώστε να σιγουρευτείτε ότι το παιδί έχει καταλάβει αυτά που του λέτε. Καλό είναι να δοθούν σταδιακά οι πληροφορίες με απλό και κατανοητό τρόπο.
• Ενθαρρύνετε το παιδί να περάσει λίγο χρόνο με τον ασθενή. Αν και φαντάζει δύσκολο, μπορεί να αποδειχθεί πολύτιμο. Ποτέ, όμως, δεν πιέζουμε το παιδί να κάνει κάτι που δε θέλει.
• Τα παιδιά καλό είναι να γνωρίζουν ότι είναι αποδεκτό να χαίρονται, να γελούν ή να κάνουν αστεία.

Γράφει η Μανιού Μαρία Σύμβουλος ψυχικής υγείας – Ψυχοθεραπεύτρια, GLUK ambassador του Facebook Group Greek Ladies in the UK

Διάβασε επίσης: Ο ρόλος του παιδοψυχολόγου. Το πότε, το πώς και το γιατί

The post Σοβαρή ασθένεια μέσα στην οικογένεια: ενημερώνω τα παιδιά appeared first on Miss or Madam.

Λόγοι ύπαρξης μονογονεϊκής οικογένειας:

• πένθος,
• διαζύγιο,
• υιοθεσία από έναν γονέα,
• βιασμός,
• μη αναγνώριση παιδιού από σύντροφο,
• απόφαση απόκτησης παιδιού από τον έναν γονέα.

Πώς διαχειριζόμαστε τις καταστάσεις;

-Στην περίπτωση που ο ένας γονέας χάσει τη ζωή του ο άλλος αναλαμβάνει να διαχειριστεί το πένθος, τόσο το δικό του όσο και τον παιδιών του, και να αποδεχτεί τη νέα πραγματικότητα.

-Στην περίπτωση του διαζυγίου τα συναισθήματα των γονέων – συντρόφων, είναι έντονα. Καλό θα είναι να διατηρήσουν μια ουσιαστική σχέση μεταξύ τους για την ομαλή ανατροφή των παιδιών τους σε όλα τα επίπεδα, αλλά και για να παρέχουν ο ένας στον άλλον την απαιτούμενη στήριξη.

-Στις υπόλοιπες περιπτώσεις, ο γονέας πρέπει να είναι σίγουρος για τις ευθύνες που θα αναλάβει, και καλό θα ήταν να έχει αναζητήσει ψυχολογική, συναισθηματική, αλλά και «πρακτική» στήριξη από άτομα της εμπιστοσύνης του. Ακόμα, θα πρέπει να εξηγήσει στο παιδί με λογικά επιχειρήματα για τη μη ύπαρξη πατέρα, αλλά και για τους διαφορετικούς τύπους οικογενειών που υπάρχουν.

Συνήθη προβλήματα μονογονεϊκής οικογένειας

Οικονομικά: με ένα εισόδημα καλούνται να καλυφθούν όλες οι ανάγκες της οικογένειας

Κοινωνικά: κίνδυνος κοινωνικού αποκλεισμού γονέα ή και παιδιού, δυσκολία εύρεσης μελλοντικού συντρόφου, δυσκολία δημιουργίας διαπροσωπικών σχέσεων, λόγω έλλειψης ελεύθερου χρόνου

Ψυχολογικά: απουσία ψυχολογικής και συναισθηματικής στήριξης, συγκεντρώνονται όλες οι ευθύνες σε ένα πρόσωπο, ανάληψη διπλού ρόλου, υπάρχει κίνδυνος να γίνει, ως γονέας, είτε υπερπροστατευτικός είτε υπερβολικά αυστηρός

Ποιος είναι ο ρόλος της κοινωνίας;

Σε πολλές ευρωπαϊκές χώρες υπάρχει νομοθεσία για τους μονογονείς (δομές για να αφήνουν τα παιδιά τους όσο εργάζονται, μέριμνα για την ψυχολογία τους και την ομαλή ανατροφή των παιδιών τους, οικονομική στήριξη)
15% μονογονεϊκές οικογένειες στην Ευρώπη & 30% σε Βόρειες χώρες

Από τα ποσοστά φαίνεται πως κάτοικοι αυτών των χωρών είναι πιο εύκολο να πάρουν την απόφαση σύστασης μονογονεϊκής οικογένειας και να αντεπεξέλθουν σ’ αυτόν τον ρόλο, αν βρεθούν, ξαφνικά, στη θέση αυτή.

Στην Ελλάδα όχι μόνο η κοινωνία είναι πιο συντηρητική, αλλά και δεν υπάρχει και κάποιο ολοκληρωμένο νομοθετικό πλαίσιο στήριξης μονογονέων, παρόλο που 1/5 οικογένειες είναι μονογονεϊκή οικογένεια.

Μερικά tips για μία λειτουργική και ευτυχισμένη μονογονεϊκή οικογένεια

• Αγάπη, στοργή, και προς τον εαυτό μας και προς το παιδί.
• Όρια στο παιδί.
• Ειλικρινής στάση και εξήγηση γεγονότων.
• Αποφυγή υπερπροστατευτισμού και αυταρχισμού.
• Αφιέρωση ποιοτικού χρόνου με τον εαυτό σας και το παιδί σας.
• Μη διστάζετε να ζητάτε και να αναζητάτε βοήθεια.
• Ύπαρξη έμπιστου ατόμου, αντίθετου φύλου, για να αποτελέσει θετικό πρότυπο για το παιδί σας.

Το παν δεν είναι το πόσα άτομα αποτελούν μια οικογένεια, αλλά το παν είναι τα μέλη της να νιώθουν ασφάλεια, σταθερότητα και αγάπη, καθώς είναι απαραίτητα συστατικά για την ομαλή ψυχοκοινωνική και συναισθηματική ανάπτυξη του παιδιού.

Να θυμάστε! Όλοι μας είμαστε διαφορετικοί, άρα και όλες οι οικογένειες είναι διαφορετικές! Έχουν η καθεμία τη δική της σύσταση, δυναμική και υπόσταση, κάτι που τις καθιστά μοναδικές!

Αυτό είναι κάτι που πρέπει να διδάξουμε στα παιδιά, είτε ανήκουν σε μονογονεϊκή οικογένεια είτε όχι!

Γράφει η Μανιού Μαρία, σύμβουλος ψυχικής υγείας – ψυχοθεραπεύτρια και παιδαγωγός προσχολικής ηλικίας, GLUK ambassador του Facebook Group Greek Ladies in the UK

Διάβασε επίσης: Γονείς «ελέφαντες» ή γονείς «τίγρεις»: ποιος τύπος γονέα είσαι;

Παιδιά και επιθετικότητα μέσα στην οικογένεια

The post Μονογονεϊκή οικογένεια: πώς το διαχειριζόμαστε, ο ρόλος της κοινωνίας αλλά και μερικά tips appeared first on Miss or Madam.

Ολοένα και πιο συχνά γίνεται λόγος τα τελευταία χρόνια για την εμφάνιση φαινομένων επιθετικής συμπεριφοράς σε παιδιά και εφήβους. Ωστόσο, η εκδήλωση επιθετικών συμπεριφορών, ανέκαθεν, χαρακτήριζε το ανθρώπινο είδος, αφού η εμφάνιση επιθετικότητας αποτελεί μέρος της διαδικασίας κοινωνικοποίησης του παιδιού, από τη βρεφική ηλικία μέχρι και την ενήλικη ζωή.

Η επιθετικότητα ως διαδικασία κοινωνικοποίησης

Σε κάθε αναπτυξιακό στάδιο οι εκδηλώσεις της επιθετικότητας είναι έκδηλες με διαφορετική μορφή. Υπάρχουν βρέφη που είναι πιο διεκδικητικά στην ικανοποίηση των αναγκών τους, προνήπια που οργίζονται ευκολότερα, όταν οι επιθυμίες τους δεν εκπληρώνονται, κρατώντας την αναπνοή τους, φωνάζοντας και πηδώντας πάνω κάτω.

Καθώς το παιδί μεγαλώνει, αρχίζει να δαγκώνει, να μαλώνει, να χτυπά και να αρπάζει, καθώς δεν έχει μάθει ακόμη να περιμένει την ικανοποίηση των αναγκών του. Στα τέσσερα χρόνια η ικανότητα του παιδιού να συγκρατεί τον θυμό του βελτιώνεται, ενώ στα πέντε χρόνια το παιδί εμφανίζει μικρότερο ποσοστό αρνητισμού, έλλειψης συμμόρφωσης και επιθετικών σωματικών ενεργειών.

Το εννιάχρονο αγόρι τείνει να εμφανίζει πιο συχνά εκρήξεις οργής, σε σχέση με το κορίτσι, κάτι που σχετίζεται με τον διαφορετικό τρόπο διαπαιδαγώγησης. Στην εφηβεία αυξάνονται οι λεκτικές συγκρούσεις, και μειώνονται οι σωματικές εκδηλώσεις της επιθετικότητας.

Βία ή Επιθετικότητα;

Στο σημείο αυτό καλό είναι να διακρίνουμε την επιθετικότητα, ως διαδικασία κοινωνικοποίησης, από τη βία. Η βία αποσκοπεί στη μείωση της ευεξίας του άλλου, και προκαλεί φυσικό ή συναισθηματικό πόνο. Η επίθεση είναι επαναλαμβανόμενη, όχι απλώς ένα μεμονωμένο γεγονός, και υπάρχει η επιθυμία του θύτη να δείξει τη δύναμή του στον επιτιθέμενο.

Η βία μπορεί να είναι σωματική, λεκτική ή και συναισθηματική. Έτσι το παιδί μπορεί να σπρώχνει, να κλωτσά, να χτυπά, να βρίζει, να βγάζει υποτιμητικά ονόματα «παρατσούκλια», να διαδίδει κακόβουλες φήμες, να σαρκάζεται, να πειράζει, να αποκλείει και να απορρίπτει άλλα παιδιά, να υιοθετεί εχθρικές στάσεις, να απειλεί και να απαιτεί από τους άλλους συμμόρφωση.

Το παιδί που καταφεύγει στη βία έχει θετική στάση απέναντι σε αυτή, συνήθως χαρακτηρίζεται από παρορμητικότητα, έχει την τάση να κυριαρχεί στους άλλους και συνήθως διαθέτει φυσική ρώμη. Έχει χαμηλή αυτοεκτίμηση, ενώ δείχνει σίγουρο για τον εαυτό του και δε δείχνει εμπάθεια προς το θύμα της συμπεριφοράς ή μετάνοια για την πράξη. Επιδίωξή του είναι η επιζήτηση προσοχής, ο σεβασμός και η αποδοχή των σημαντικών άλλων.

Παιδιά και επιθετικότητα: αιτίες εμφάνισης επιθετικής συμπεριφοράς

Πολλοί λόγοι μπορεί να οδηγήσουν ένα παιδί στην απόκτηση μιας θετικής στάσης απέναντι στη βία και, κατ’ επέκταση, στην άσκησή της. Ατομικά χαρακτηριστικά του παιδιού, όπως η ιδιοσυγκρασία, η εξελικτική πορεία, οι τραυματικές εμπειρίες, ή χαρακτηριστικά του οικογενειακού περιβάλλοντος φαίνεται ότι προδιαθέτουν για την εκδήλωση επιθετικών συμπεριφορών.

Το ψυχολογικό κλίμα του σχολείου και οι πολιτικές του εκπαιδευτικού συστήματος που ενισχύουν τον ανταγωνισμό μπορεί να προκαλέσουν μια θετική στάση του παιδιού απέναντι στη βία όπως, επίσης, και οι στάσεις σημαντικών ανθρώπων στη ζωή του παιδιού απέναντι στη βία, ο τρόπος προβολής της βίας από τα μέσα μαζικής ενημέρωσης και τα γενικότερα κοινωνικά προβλήματα που ενισχύουν τις αντικοινωνικές συμπεριφορές.

Αξίζει να αναφερθεί ότι ΔΕΝ ΑΡΚΕΙ μόνο ένας από αυτούς τους παράγοντες, για να εμφανίσει ένα παιδί επιθετικές συμπεριφορές.

Οικογενειακό περιβάλλον και επιθετικότητα

Συχνά, οι γονείς αναζητούν τον καταλληλότερο τρόπο να βοηθήσουν το παιδί τους να αποκτήσει μια υγιή σχέση με τα επιθετικά συναισθήματά του και να τα εκφράζει, έτσι ώστε να μην προκαλεί προβλήματα στις διαπροσωπικές του σχέσεις με «σημαντικούς άλλους» (γονείς, δάσκαλοι, φίλοι, αδέρφια) στη ζωή του.

-Το οικογενειακό περιβάλλον που φαίνεται να αυξάνει τις πιθανότητες εμφάνισης βίαιης συμπεριφοράς στο παιδί χαρακτηρίζεται από ελλειμματικά όρια. Οι γονείς υιοθετούν πολύ αυστηρές ή πολύ ελαστικές μεθόδους ανατροφής.

Στην περίπτωση των ελαστικών μεθόδων ανατροφής το παιδί δεν αποκτά την αίσθηση της αυτονομίας και ευθύνης, με αποτέλεσμα να δοκιμάζει, μέσω των επιθετικών συμπεριφορών, τους τρόπους με τους οποίους θα εξερευνήσει τα όρια και τους κανόνες.

Η απουσία ορίων καλλιεργεί μια ψευδαίσθηση παντοδυναμίας στο παιδί, με αποτέλεσμα τη χρήση βίας, όταν δε μπορεί να χειριστεί απογοητεύσεις ή ματαιώσεις του έξω κόσμου. Στην περίπτωση των άκαμπτων κανόνων διαπαιδαγώγησης το παιδί δεν αποκτά την ικανότητα ελέγχου του εαυτού του και της εξωτερικής συμπεριφοράς, αφού ποτέ δε του δόθηκε η δυνατότητα να πειραματιστεί και να εξερευνήσει.

Πάντοτε άλλοι καθόριζαν τη συμπεριφορά. Τα καταπιεσμένα συναισθήματα μπορεί να εξωτερικευτούν με βίαιες συμπεριφοράς σε μια προσπάθεια ελέγχου του εξωτερικού κόσμου.

-Πρότυπα επιθετικής συμπεριφοράς μέσα στην οικογένεια και βία ανάμεσα στους γονείς ή από τους γονείς προς τα παιδιά αυξάνει την πιθανότητα εμφάνισης επιθετικών συμπεριφορών.

Σχέσεις μέσα στην οικογένεια που χαρακτηρίζονται από εκδηλώσεις σωματικής, λεκτικής ή συναισθηματικής βίας αναπαράγονται στις σχέσεις του παιδιού με τους άλλους.

-Ο ανασφαλής δεσμός του παιδιού με τους γονείς ενοχοποιείται για την εμφάνιση επιθετικών συμπεριφορών στο παιδί. Ο Bowlby μίλησε για τον τρόπο που οι πρώιμες εμπειρίες του παιδιού με τον γονέα επηρεάζουν τον τρόπο που εμπλέκεται με τους άλλους, ως παιδί και ενήλικας, χτίζοντας ανασφαλείς διαπροσωπικές σχέσεις.

Ο ανασφαλής δεσμός του παιδιού

Έτσι, παιδιά που βιώνουν τους γονείς ως επικριτικούς και απορριπτικούς, παραμελητικούς ή ασφυκτικά προστατευτικούς εσωτερικεύουν τις εμπειρίες τους και μαθαίνουν να αλληλεπιδρούν με τους άλλους, με βάσει αυτά τα βιώματα. Κάποια από αυτά τα παιδιά μεταφέρουν την ανασφαλή εσωτερικευμένη εικόνα πρόσδεσης με τον γονιό, εκδηλώνοντας επιθετικές (λεκτικές, συναισθηματικές, σωματικές) συμπεριφορές προς τους άλλους.

Τι μπορεί να γίνει;

Η δημιουργία ενός ασφαλούς οικογενειακού περιβάλλοντος μέσα στο οποίο το παιδί θα βρει τρόπο έκφρασης των αρνητικών συναισθημάτων βοηθά τη μείωση της εμφάνισης επιθετικών συμπεριφορών.

Πρώτα από όλα ο ίδιος γονιός καλείται να έρθει σε επαφή με τα δικά του συναισθήματα και να αποτελέσει το υγιές πρότυπο έκφρασης αρνητικών συναισθημάτων για το παιδί του, ώστε η επιθετική συμπεριφορά να γίνει λέξεις, λέξεις που μπορεί να κρύβουν φόβο, πόνο, ματαίωση, λύπη, θυμό.

Η αναγνώριση και η λεκτικοποίηση των συναισθημάτων γίνεται, πλέον, η εκτόνωση του φορτίου που, μέχρι τώρα, το παιδί σήκωνε και μεταμφίεζε μέσα από επιθετικές συμπεριφορές.

Η σταθερή συμπεριφορά απέναντι στην εφαρμογή των κανόνων, νόμων και συνηθειών της οικογένειας διδάσκει στο παιδί το πώς αποκτά ασφαλή σχέση με τα όρια, ενώ η επιβράβευση θετικών συμπεριφορών ενισχύει την μειωμένη αυτοεκτίμησή του.

Η δυνατότητα κατανόησης των αρνητικών συνεπειών και η ανάληψη ενός συγκεκριμένου ρόλου με ευθύνες μέσα στην οικογένεια εκλαμβάνεται από το παιδί ως προσοχή, οπότε παύει να αναζητά την προσοχή μέσω βίας. Η επιθετική συμπεριφορά αναλύεται σε πράξεις και συνέπειες, ενώ η προσέγγιση του παιδιού γίνεται με ήρεμο αλλά όχι παρακλητικό τρόπο.

Όλα αυτά γίνονται χωρίς το παιδί να στερείται την αγάπη και την επικοινωνία, και ποτέ δεν του δίνουμε την αίσθηση ότι πρόκειται για ένα ξένο άτομο. Κίνητρο για κάθε πράξη προς το παιδί είναι το ενδιαφέρον και η αγάπη για αυτό. Ας μη ξεχνάμε, άλλωστε, ότι ο αυταρχισμός γεννά θυμό, ενώ η δημοκρατικότητα και η συνεργασία τον καταπραΰνουν.

Διάβασε επίσης: Δομώντας τα όρια: πώς η οριοθέτηση προάγει ευτυχισμένα παιδιά;

Μικρότερος ο κίνδυνος κατάθλιψης για τα αγόρια που παίζουν βιντεοπαιγνίδια, σε σχέση με τα κορίτσια

The post Παιδιά και επιθετικότητα μέσα στην οικογένεια appeared first on Miss or Madam.

Η ζωή των εφήβων στη χώρα μας : τα θετικά και τα αρνητικά

Στα θετικά είναι ότι οι έφηβοι-μαθητές στη χώρα μας νιώθουν σε υψηλότερο ποσοστό πως λαμβάνουν μεγάλη υποστήριξη από την οικογένειά τους και από τους/τις φίλους/ες τους, ενώ, επιπλέον, προτιμούν σε πολύ υψηλότερο ποσοστό την προσωπική επαφή από τα ηλεκτρονικά μέσα για την επικοινωνία με την παρέα τους.

Στα αρνητικά είναι ότι οι έφηβοι-μαθητές στη χώρα μας αντλούν σε χαμηλότερο ποσοστό ικανοποίηση από το σχολείο, και σε, επίσης, χαμηλότερο ποσοστό αισθάνονται ότι λαμβάνουν υποστήριξη από τους εκπαιδευτικούς και από τους συμμαθητές τους. Επίσης, σε χαμηλότερο ποσοστό λαμβάνουν, καθημερινά, πρωινό ή καταναλώνουν φρούτα, και σε, επίσης, χαμηλότερο ποσοστό ασκούνται επαρκώς. Είναι, δε, σε υψηλότερο ποσοστό υπέρβαροι ή παχύσαρκοι.

Διάβασε επίσης: Ψυχοσυναισθηματική ανάπτυξη στην εφηβεία

Η Άννα Κοκκέβη, ομότιμη καθηγήτρια του Πανεπιστημίου Αθηνών και ερπικεφαλής του Τομέα Επιδημιολογικών και Ψυχοκοινωνικών Ερευνών του ΕΠΙΨΥ, αναφέρει:

«Είναι ιδιαίτερα ενθαρρυντικό το γεγονός ότι τα ποσοστά των εφήβων που αναφέρουν ότι λαμβάνουν μεγάλη υποστήριξη από τους γονείς και από την παρέα τους είναι υψηλότερα στη χώρα μας συγκριτικά με τις περισσότερες από τις χώρες που συμμετέχουν στην έρευνα -ενδεικτικό του ότι ο κοινωνικός ιστός συνεχίζει να προσφέρει στους νέους μας ένα αίσθημα ασφάλειας, κάτι που μπορεί να αποδειχθεί ιδιαίτερα σημαντικό σε συνθήκες όπως αυτές που βιώνουμε λόγω της πανδημίας της covid-19.»

«Ωστόσο», όπως συνεχίζει να αναφέρει η επιστημονική υπεύθυνη του ελληνικού σκέλους της έρευνας, «είναι ιδιαίτερα ανησυχητικό το ότι το σχολείο παραμένει στη χώρα μας ένα περιβάλλον το οποίο, αντί να αποτελεί εστία άντλησης ικανοποίησης και στήριξης για τα νεαρά του μέλη, φαίνεται να αντιμετωπίζεται από τους περισσότερους εφήβους με αρνητικά συναισθήματα και δυσπιστία. Το παραπάνω οφείλει να μας προβληματίσει όλους και ιδιαίτερα την εκπαιδευτική κοινότητα, η οποία παίζει έναν ισχυρό διαμορφωτικό ρόλο στις εμπειρίες και στην ανάπτυξη της προσωπικότητας των μαθητών».

Τα κύρια ευρήματα της έρευνας για την Ελλάδα συγκριτικά με το σύνολο των χωρών που συμμετέχουν στο ερευνητικό πρόγραμμα HBSC/WHO, και αφορούν σύγκριση με τους συνομηλίκους από 45 χώρες της Ευρώπης και τον Καναδά είναι τα παρακάτω.

Διάβασε επίσης: Το άγχος στην εφηβεία

Συνήθειες διατροφής, στοματική υγιεινή, φυσική δραστηριότητα, σωματικό βάρος και εικόνα σώματος:

Οι έφηβοι στην Ελλάδα αναφέρουν:

– Σε χαμηλότερο ποσοστό λήψη πρωινού καθημερινά τις ημέρες του σχολείου (48%, έναντι 58% των εφήβων του Προγράμματος, συνολικά) και κατανάλωση φρούτων σε καθημερινή βάση (31%, έναντι 40% των εφήβων του Προγράμματος, συνολικά).

– Σε, σχεδόν, υποτριπλάσιο ποσοστό κατανάλωση αναψυκτικών με ζάχαρη (6%, έναντι 16% των εφήβων του Προγράμματος, συνολικά).

– Σε παρόμοιο ποσοστό ότι τρώνε μαζί με την οικογένειά τους καθημερινά (48%, έναντι 50% των εφήβων του Προγράμματος, συνολικά) -ωστόσο, τα κορίτσια στην Ελλάδα αναφέρουν καθημερινά γεύματα με την οικογένεια σε χαμηλότερο ποσοστό (44%) σε σύγκριση με τα κορίτσια στις χώρες του Προγράμματος (48%).

– Σε χαμηλότερο ποσοστό -το 6ο χαμηλότερο- ότι βουρτσίζουν τα δόντια τους περισσότερο από μία φορά την ημέρα (52%, έναντι 65% των εφήβων του Προγράμματος, συνολικά).

– Σε χαμηλότερο ποσοστό ότι κάνουν φυσική δραστηριότητα καθημερινά (16%, έναντι 19% των εφήβων του Προγράμματος, συνολικά).

Επίσης,

– Σε υψηλότερο ποσοστό οι έφηβοι στην Ελλάδα (25%), συγκριτικά με το πρόγραμμα HBSC συνολικά (21%), είναι υπέρβαροι ή παχύσαρκοι, κατατάσσοντας τη χώρα μας στην 6η υψηλότερη θέση. Η διαφορά αυτή εμφανίζεται κυρίως στα αγόρια (31% στην Ελλάδα και 25% στις χώρες του προγράμματος HBSC1).

– Σε παρόμοια ποσοστό οι έφηβοι στην Ελλάδα (25%) και στις χώρες του προγράμματος HBSC συνολικά (27%) θεωρούν το σώμα τους «παχύ».

Επικοινωνία με ηλεκτρονικά μέσα

– Σε παρόμοιο ποσοστό οι έφηβοι στην Ελλάδα (33%) και στο πρόγραμμα HBSC συνολικά (35%) αναφέρουν ότι έχουν πολύ συχνή επικοινωνία με φίλους ή άλλους μέσω ηλεκτρονικών μέσων.

– Σε πολύ χαμηλότερο ποσοστό οι έφηβοι στην Ελλάδα (8%), συγκριτικά με το πρόγραμμα HBSC συνολικά (14%), δείχνουν ισχυρή προτίμηση στην κοινωνική αλληλεπίδραση μέσω ίντερνετ, έναντι της επαφής «πρόσωπο με πρόσωπο».

– Σε υψηλότερο ποσοστό (10%) οι έφηβοι στην Ελλάδα, συγκριτικά με το πρόγραμμα HBSC συνολικά (7%), κάνουν προβληματική χρήση των μέσων κοινωνικής δικτύωσης με τη διαφορά αυτή να είναι πολύ εντονότερη στα κορίτσια (12% στην Ελλάδα έναντι 8% στο Πρόγραμμα, συνολικά).

Ψυχοκοινωνική υγεία

– Σε πολύ υψηλότερο ποσοστό -το 6ο υψηλότερο- (50%) οι έφηβοι στην Ελλάδα, συγκριτικά με τους εφήβους στο σύνολο των χωρών του προγράμματος HBSC (37%), αναφέρουν ότι η υγεία τους είναι πάρα πολύ καλή.

– Χειρότερη αξιολογούν τη ζωή τους οι έφηβοι στην Ελλάδα (Μέση Τιμή:7,6), σε σχέση με τους εφήβους στο Πρόγραμμα HBSC (Μέση Τιμή:7,8). Η διαφορά αυτή είναι εντονότερη στα κορίτσια και στους μεγαλύτερους (3η χαμηλότερη θέση στους 13χρονους) εφήβους, ενώ, αντίθετα, μεταξύ των 11χρονων η Ελλάδα έχει υψηλότερη τιμή από τον μέσο όρο του Προγράμματος.

– Σε πολύ υψηλότερο ποσοστό -το 4ο μεταξύ των χωρών του προγράμματος HBSC- οι έφηβοι στην Ελλάδα (44%), συγκριτικά με το Πρόγραμμα συνολικά (35%), αναφέρουν πολλαπλά ψυχολογικά/σωματικά συμπτώματα (πονοκέφαλο, πόνο στο στομάχι, πόνο στη μέση/πλάτη, ακεφιά, δυσθυμία, νευρικότητα, δυσκολία στον ύπνο, ζαλάδα), με τη διαφορά να είναι εντονότερη μεταξύ των κοριτσιών και μεταξύ των μεγαλύτερων εφήβων.

Σεξουαλική συμπεριφορά

– Σε υψηλότερο ποσοστό οι 15χρονοι έφηβοι στην Ελλάδα (26%) -το 3ο υψηλότερο μεταξύ των χωρών που συμμετέχουν στο πρόγραμμα HBSC (19%)- αναφέρουν ότι είχαν τουλάχιστον μία ολοκληρωμένη σεξουαλική επαφή στη ζωή τους, με τη διαφορά αυτή να είναι εντονότερη στα αγόρια (34% και 24% αντίστοιχα, στην Ελλάδα και στο σύνολο των χωρών του Προγράμματος). Μεταξύ των 15χρονων που αναφέρουν σεξουαλική εμπειρία, η Ελλάδα έχει :

– Το 2ο υψηλότερο ποσοστό (74%) εφήβων που αναφέρουν χρήση προφυλακτικού κατά την τελευταία σεξουαλική επαφή. Το αντίστοιχο ποσοστό στο πρόγραμμα HBSC, συνολικά, είναι 61%.

– Το χαμηλότερο ποσοστό (6%) εφήβων που αναφέρουν χρήση αντισυλληπτικού χαπιού κατά την τελευταία σεξουαλική επαφή. Το αντίστοιχο ποσοστό στο πρόγραμμα HBSC, συνολικά, είναι 26%.

Χρήση ουσιών

Οι έφηβοι στην Ελλάδα αναφέρουν:

– Σε ελαφρώς υψηλότερο ποσοστό ότι έχουν καπνίσει σε όλη τους τη ζωή (15%, έναντι 14% των εφήβων του Προγράμματος, συνολικά) και πρόσφατα (τις τελευταίες 30 ημέρες πριν από τη διεξαγωγή της έρευνας) (8%, έναντι 7% των εφήβων του Προγράμματος, συνολικά, με τη διαφορά αυτή να είναι εντονότερη στα 15χρονα κορίτσια).

– Στο υψηλότερο ποσοστό του Προγράμματος κατανάλωση αλκοόλ σε όλη τους τη ζωή (μάλιστα για τους 15χρονους ανέρχεται στο 85%, έναντι 59% των εφήβων του Προγράμματος, συνολικά) και πρόσφατα (30%, έναντι 19% των εφήβων του Προγράμματος, συνολικά).

– Σε παρόμοια ποσοστά ότι έχουν μεθύσει πρόσφατα (~7%).

– Σε χαμηλότερο ποσοστό χρήση κάνναβης σε όλη τους τη ζωή (9%, έναντι 13% των εφήβων του Προγράμματος, συνολικά) και πρόσφατα (5%, έναντι 7% των εφήβων του Προγράμματος συνολικά).

Bullying και βίαιη συμπεριφορά

Οι έφηβοι στην Ελλάδα αναφέρουν:

– Σε χαμηλότερο ποσοστό ότι κατά τους τελευταίους 2 μήνες στο σχολείο υπέστησαν bullying (7%, έναντι 10% των εφήβων του Προγράμματος, συνολικά) και συμμετείχαν σε bullying άλλων (3%, έναντι 6% των εφήβων του Προγράμματος, συνολικά).

– Σε πολύ χαμηλότερο ποσοστό ότι κατά τους τελευταίους 2 μήνες υπέστησαν ηλεκτρονικό bullying (5%, έναντι 13% των εφήβων του Προγράμματος, συνολικά) και συμμετείχαν σε ηλεκτρονικό bullying άλλων (3%, έναντι 10% των εφήβων του Προγράμματος, συνολικά).

– Σε ελαφρώς υψηλότερο ποσοστό ότι ήρθαν άγρια στα χέρια με κάποιον ή κάποιους άλλους, τουλάχιστον 3 φορές κατά τους τελευταίους 12 μήνες από τη διεξαγωγή της έρευνας (11%, έναντι 10% των εφήβων του Προγράμματος, συνολικά).

Σχολικό περιβάλλον

Οι έφηβοι στην Ελλάδα αναφέρουν:

– Σε σχεδόν υποδιπλάσιο ποσοστό (το 6ο χαμηλότερο) ότι τους αρέσει πολύ το σχολείο (15%, έναντι 28% των εφήβων του Προγράμματος, συνολικά). Η διαφορά αυτή οξύνεται με την ηλικία των εφήβων. Έτσι, το αντίστοιχα ποσοστό 15χρονων εφήβων στην Ελλάδα είναι, σχεδόν, υποτριπλάσιο (8%), συγκριτικά με εκείνο των 15χρονων στο πρόγραμμα HBSC (21%).

– Σε πολύ χαμηλότερο (το 3ο χαμηλότερο) ότι λαμβάνουν υποστήριξη από τους συμμαθητές τους (41%, έναντι 59% των εφήβων του Προγράμματος, συνολικά). Η διαφορά αυτή οξύνεται με την ηλικία των εφήβων, με τους 15χρονους να βρίσκονται στην τελευταία θέση της κατάταξης μεταξύ των χωρών, συνολικά.

– Σε χαμηλότερο ποσοστό ότι λαμβάνουν υποστήριξη από τους δασκάλους/καθηγητές τους (50%, έναντι 56% των εφήβων του Προγράμματος, συνολικά). Η διαφορά αυτή είναι εντονότερη στα κορίτσια, και οξύνεται με την ηλικία των εφήβων.

Οικογένεια και φίλοι

Οι έφηβοι στην Ελλάδα αναφέρουν:

– Σε παρόμοια ποσοστά ότι είναι «εύκολη» η επικοινωνία με τη μητέρα τους για θέματα που τους απασχολούν (~85% στην Ελλάδα και στο Πρόγραμμα, συνολικά).

– Σε χαμηλότερο ποσοστό ότι είναι «εύκολη» η επικοινωνία με τον πατέρα τους (69%, έναντι 73% των εφήβων του Προγράμματος συνολικά), με τη διαφορά αυτή να εντοπίζεται κυρίως στα κορίτσια (Ελλάδα 58%, HBSC 66%) και στους 15χρονους (Ελλάδα 59%, HBSC 65%).

– Σε υψηλότερο ποσοστό ότι λαμβάνουν υποστήριξη από την οικογένειά τους (78%, έναντι 72% των εφήβων του Προγράμματος, συνολικά), με τη διαφορά να εντοπίζεται κυρίως στα αγόρια.

– Σε υψηλότερο ποσοστό (το 7ο υψηλότερο) ότι λαμβάνουν υποστήριξη από τους φίλους τους (70%, έναντι 60% των εφήβων του Προγράμματος, συνολικά).

Πηγή: ΑΠΕ-ΜΠΕ

Διάβασε επίσης: Η καλή σχέση των μαθητών με τους καθηγητές τους ωφελεί την υγεία των εφήβων

The post Η ζωή των εφήβων στη χώρα μας appeared first on Miss or Madam.

Η οικογένεια είναι ένα δυναμικό σύστημα ρόλων όπου κάθε μέλος αποτελεί μέρος του συστήματος και η παρουσία του καθενός με τη φυσιογνωμία του και τη συμπεριφορά του επηρεάζει την αλληλεπίδραση.

Στη ζωή μιας οικογένειας παρατηρείται μια αμφίδρομη κυκλική αιτιότητα

Η συμπεριφορά του ενός επηρεάζει τη συμπεριφορά του άλλου και με αυτό τον τρόπο μπορεί να πυροδοτείται η συμπεριφορά ενός τρίτου και στην ουσία μέσα σε αυτό το κύκλο δεν υπάρχει αρχή και τέλος. Οι άνθρωποι και τα γεγονότα ενισχύουν και διαιωνίζουν το είδος των αλληλεπιδράσεων μέσα στην οικογένεια.

Στη διάρκεια ζωής της οικογένειας οι κανόνες και τα όρια μπορεί να αλλάζουν ανάλογα με τις μεταβολές που μπορεί να υπάρξουν. Μεταβολές μπορεί να είναι είτε χρονολογικές είτε αναπτυξιακές όπως ο γάμος, η γέννηση ενός παιδιού, η αποχώρηση των παιδιών από το σπίτι, η συνταξιοδότηση και ο θάνατος.

Απροσδόκητα και τραυματικά γεγονότα όπως ξαφνικός θάνατος, απώλεια εργασίας, διαζύγιο, ασθένεια επηρεάζουν τον κύκλο ζωής της οικογένειας.

Κατά τη διάρκεια της ζωής της οικογένειας οι στόχοι μπορεί να αλλάζουν, το άγχος και η ελπίδα να εναλλάσσονται όμως οι σχέσεις των μελών, όταν χαρακτηρίζονται από μια υγιή ισορροπία μεταξύ αυτονομίας και συναισθηματικής σύνδεσης, επαναπροσδιορίζονται και η οικογένεια συνεχίζει το ομαλό κύκλο ζωής της.

Διάβασε επίσης: Οι αλλαγές στο σώμα μιας γυναίκας σε ένα εκπληκτικό ΒΙΝΤΕΟ!

Η έναρξη της οικογενειακής ζωής ξεκινά με την επιλογή συντρόφου

Το ερώτημα που προκύπτει στη φάση αυτή είναι «ποια είναι τα κριτήρια που με ωθούν στο να επιλέξω αυτό το σύντροφο»; Είναι λόγοι οικονομικοί ή κοινωνικοί; Είναι αυτός με τον οποίο μπορώ να φανταστώ μια αποκλειστική και συντροφική σχέση; Ή επιλέγω το συγκεκριμένο σύντροφο για να αναπαράγω ή να αποφύγω τα οικογενειακά πρότυπα σχέσεων με τα οποία μεγάλωσα στην πρώτη μου οικογένεια;

Η επιλογή του συντρόφου περιλαμβάνει την κάλυψη συνειδητών και ασυνείδητων αναγκών. Στις συνειδητές ανάγκες εντάσσονται η σεξουαλική ικανοποίηση, η επιθυμία δημιουργία οικογένειας, κοινωνικο – οικονομικές ανάγκες, η αναζήτηση της συντροφικότητας ενώ οι ασυνείδητες σχετίζονται με το σύστημα αναγκών όπως διαμορφώθηκε, ικανοποιήθηκε ή ματαιώθηκε στις σχέσεις με τους γονείς κατά την πρώτη παιδική του ηλικία.

Αφού γίνει η επιλογή του συντρόφου δημιουργείται μια αποκλειστική σχέση που θα σφραγιστεί με την κοινωνικο – θρησκευτική τελετή του γάμου. Το ζευγάρι στη φάση αυτή έλυσε ικανοποιητικά μερικές από τις αρχικές ανάγκες που αφορούν τη δυαδική τους σχέση.

Η σεξουαλική συμβατότητα, η σποραδικότητα που γίνεται μονιμότητα, η γνωριμία με τους συγγενείς, η βελτίωση του βιοτικού επιπέδου όταν εργάζονται και οι δυο και η αλληλεξάρτηση χαρακτηρίζουν τη φάση αυτή.

Καθώς η οικογενειακή ζωή αρχίζει να αναπτύσσεται το ζευγάρι έρχεται αντιμέτωπο με νέους ρόλους:

• παιδιά,
• μειωμένο εισόδημα λόγω περισσοτέρων υποχρεώσεων,
• συμφωνίες για τον έλεγχο των γεννήσεων, της εγκυμοσύνης, τη φροντίδα,
• μεγαλύτερη αλληλεξάρτηση.

Ένα ζευγάρι φτάνει στην απόφαση να γίνουν γονείς είτε για να νοιώσουν την ολοκλήρωση της ένωσης τους είτε για να αντλήσουν χαρά και ικανοποίηση. Έχει παρατηρηθεί ότι ζευγάρια γίνονται γονείς για να συμμορφωθούν στις προσδοκίες τρίτων και όταν αναφερόμαστε σε τρίτους δεν εννοούνται μόνο τα πρόσωπα αλλά και οι κοινωνικοπολιτισμικές πεποιθήσεις που απαιτούν από ένα ζευγάρι να γίνουν γονείς αν θέλουν να ολοκληρώσουν τον προορισμό τους στη ζωή.

Δεν είναι σπάνιες οι περιπτώσεις ζευγαριών που αποφασίζουν να κάνουν παιδιά καθώς η συντροφική σχέση βρίσκεται σε ρήξη και προσπαθούν να καλύψουν τα κενά που υπάρχουν.

Όταν έρχεται το πρώτο παιδί, η δυάδα γίνεται τριάδα και τα συναισθήματα των νέων γονέων μπορεί να είναι αμφιθυμικά καθώς τη χαρά διαδέχεται η ταραχή μέχρι να προσαρμοστούν στις νέες συνθήκες.

Ο τρόπος με τον οποίο το ζευγάρι θα αλληλεπιδράσει για να ανταποκριθεί στους νέους ρόλους και η ατμόσφαιρα που θα δημιουργηθεί θα επηρεάσει τον τρόπο με τον οποίο θα επικοινωνεί η οικογένεια αλλά και την ανάπτυξη της προσωπικότητας του παιδιού.

Συνήθως η γέννηση των υπολοίπων παιδιών βρίσκει το ζευγάρι και την οικογένεια πιο προετοιμασμένους και η διαδικασία προσαρμογής κυλά πιο ομαλά. Αξίζει να αναφερθεί ότι ο τρόπος με τον οποίο επικοινωνεί το ζευγάρι μεταξύ τους αλλά και με τα παιδιά τους επηρεάζουν σημαντικά την ποιότητα των συναισθηματικών δεσμών που θα αναπτύξουν τα παιδιά στα επόμενα χρόνια της ζωής τους.

Όταν τα παιδιά ξεκινούν το σχολείο δίνεται ιδιαίτερη έμφαση στην κοινωνικοποίηση των παιδιών και το παιδί πλέον μπορεί να αρχίζει να επενδύει συναισθηματικά σε άτομα εκτός της οικογένειας όπως είναι οι φίλοι και οι δάσκαλοι.

Η εφηβεία μοιάζει συχνά σαν οικογενειακή κρίση

Καθώς το παιδί μεγαλώνει και μπαίνει στην εφηβεία η βαθμιαία συναισθηματική απομάκρυνση του παιδιού ανησυχεί τους γονείς οι οποίοι αρχίζουν να προβληματίζονται για το ρόλο τους ως γονείς. Η εφηβεία μοιάζει συχνά σαν οικογενειακή κρίση και στο σημείο αυτό αρχίζει να διαφαίνεται η δυσκολία του γονέα να επενδύσει ξανά στο ρόλο του ως σύντροφος. Καθώς τα παιδιά φεύγουν
ο κύριος γονεϊκός ρόλος του ζευγαριού παύει να υφίσταται. Το ζευγάρι καλείται να αναζητήσει νέα ενδιαφέροντα και σταματά η έντονη ενασχόληση με τα παιδιά.

Η εξέλιξη της οικογενειακής ζωής βρίσκει το ζευγάρι σε νέους συζυγικούς ρόλους και ενδεχομένως να υπάρξει επιστροφή στην εργασία για όσους την είχαν αφήσει για λόγους ανατροφής παιδιών.

Οι σύζυγοι πλέον μοιάζουν να βιώνουν τη σχέση τους μέσα από μια ωριμότητα

Τα παιδιά τους σπουδάζουν ή εργάζονται ή έχουν δημιουργήσει οικογένεια. Στη φάση αυτή έρχεται ένας νέος ρόλος, ο ρόλος του παππού ή της γιαγιάς. Ένας ρόλος που δίνει σε πολλούς την ευκαιρία να αναβιώσουν το ρόλο του γονέα με εντελώς διαφορετικό τρόπο αφού απουσιάζει η αίσθηση της ευθύνης αλλά υπάρχει και η εμπιστοσύνη στην εμπειρία που απέκτησε από την ανατροφή των παιδιών.

Το ζευγάρι προσπαθεί να δώσει στα εγγόνια ότι δε κατάφερε να δώσει στα παιδιά τους και συχνά βιώνουν το ρόλο αυτό ως μια επανορθωτική εμπειρία κατά την οποία έχουν την ευκαιρία να μην επαναλάβουν ότι εντόπισαν ως λανθασμένη πρακτική ανατροφής στα παιδιά.

Από την άλλη μπορεί να νοιώσουν το ρόλο αυτό ως μια εμπειρία που τους απελευθερώνει από τις ενοχές που μπορεί να κουβαλούν για τον τρόπο με τον οποίο άσκησαν το γονεϊκό ρόλο. Στη φάση αυτή υπάρχει ακόμα ικανοποιητική σεξουαλική σχέση και ζουν αρκετά έντονη κοινωνική ζωή.

Πλέον έχουν την ευκαιρία να περάσουν περισσότερο χρόνο ως ζευγάρι κάνοντας πράγματα μαζί. Η ζωή τους μπορεί να διαταραχθεί από αρρώστιες, θανάτους, προβλήματα των παιδιών ή, αν οι προηγούμενες φάσεις δεν είχαν ξεπεραστεί ομαλά, να χαρακτηρίζεται από αισθήματα αποτυχίας και ενοχής για τον τρόπο με τον οποίο έχουν εκπληρώσει μέχρι τώρα το ρόλο τους.

Όταν έρχεται η συνταξιοδότηση

Το κύριο χαρακτηριστικό της τελικής φάσης της οικογενειακής ζωής που κορυφώνεται με το τέλος της ζωής είναι η βαθμιαία απόσυρση από την ενεργό επαγγελματική ζωή, που σηματοδοτείται από τη συνταξιοδότηση. Η επιδείνωση της οικονομικής κατάστασης, η αυξανόμενη εξάρτηση από τα παιδιά, ο μέγιστος κοινός χρόνος μεταξύ συντρόφων, ανησυχίες και φόβοι θανάτου κυριαρχούν στη φάση αυτή.

Οι σύζυγοι δεν έχουν πια ευθύνες και μπορούν να ασχοληθούν με ότι αγαπούσαν και οι ευθύνες δε τους άφηναν το περιθώριο. Βλέπουν τα εγγόνια τους να μεγαλώνουν και δημιουργούν μια ωριμότερη σχέση με τα παιδιά τους.

Ο θάνατος του ενός συζύγου…

Ο θάνατος του ενός συζύγου φέρει πόνο στην οικογένεια κυρίως για το σύζυγο που απομένει και βιώνει την απώλεια μοναχικά καθώς βλέπει ότι η οικογένεια που συν – δημιούργησε με το σύντροφο του σταδιακά τελειώνει.

Ο πόνος και η λύπη για την απώλεια μπορεί να συνδεθούν με αισθήματα ενοχής και εγκατάλειψης για το σύζυγο που πέθανε. Τα παιδιά ξαναβιώνουν το άγχος αποχωρισμού που βίωσαν και ως νήπια όταν έπρεπε να φύγουν από το σπίτι για να πάνε στο σχολείο με τη διαφορά ότι τώρα πλέον υπάρχει μια μονιμότητα στον αποχωρισμό.

Πώς ολοκληρώνεται ο κύκλο ζωής της πρώτης οικογένειας

Παρατηρείται έντονη ανησυχία για το εναπομείναντα γονιό καθώς ο θάνατος έχει κάνει αισθητή τη παρουσία του. Ο θάνατος του άλλου συζύγου ολοκληρώνει τον κύκλο ζωής της πρώτης οικογένειας και συντελεί στην τελική ωρίμανση των παιδιών της.

Τα παιδιά ανεξάρτητα από την ηλικία τους νοιώθουν μόνα αλλά πιο ανεξάρτητα δίνοντας έμφαση στην ενδυνάμωση των δικών τους συζυγικών δεσμών. Η συνειδητοποίηση που φέρει ο πόνος της απώλειας των γονιών ωριμάζουν το παιδί που μαθαίνει ότι ο κύκλος της πρώτης οικογένειας κλείνει αλλά η οικογένεια συνεχίζεται μέσα από το δικό του ρόλο.

Πρώτη δημοσίευση του άρθρου στο ioannatsigganou.gr

Διάβασε επίσης: Όταν το άγχος μας κατακλύζει…

The post Ο κύκλος ζωής της οικογένειας appeared first on Miss or Madam.

Τα σερβίτσια όμορφα ταχτοποιημένα, πορτοκαλάδα από φρεσκοστειμμένα πορτοκάλια και οι λιλιπούτειοι φίλοι μας να τρώνε την ομελέτα με μαχαιροπίρουνο. Και να χαμογελάνε! Μα που την βρίσκουν τόση όρεξη και ενέργεια πρωί πρωί;

Εσύ βία που προλαβαίνεις να του ζεστάνεις ένα ποτήρι γάλα, άντε αν ξυπνήσεις και νωρίτερα να ετοιμάσεις δημητριακά. Στο σπίτι επικρατεί πανικός, το μπάνιο είναι μονίμως κατειλημμένο, για μία ακόμα φορά τα αδέρφια μαλώνουν μεταξύ τους, και, πάλι, θα αργήσεις στη δουλειά.

Και νιώθεις ανεπαρκής. Σίγουρα κάτι δεν κάνεις καλά…δεν μπορεί, υπάρχει αυτή η οικογένεια τη βλέπεις μπροστά σου παντού, φαντασιώνεσαι ότι υπάρχει σε πολλά σπίτια, απλά εσύ δεν τα κατάφερες τελικά.

Διάβασε επίσης: 7 στοιχεία μίας υγιούς συντροφικής σχέσης

Ποιες, όμως, οικογένειες θεωρούνται ευτυχισμένες;

«…οι ευτυχισμένες οικογένειες είναι όλες ίδιες, κάθε, όμως, δυστυχισμένη είναι δυστυχισμένη με τον δικό της τρόπο».
(Λ. Τολστόι / Άννα Καρένινα).

Η οικογενειακή ευτυχία δεν εξαρτάται από το είδος της δομής της. Η δυναμική που αναπτύσσεται μεταξύ των μελών που την αποτελούν, ανεξάρτητα από τους βιολογικούς ή άλλους συσχετισμούς, είναι αυτή που καθορίζει την ευτυχία μιας οικογένειας.

Η πολυδιάστατη έννοια της ευτυχίας, η οποία έχει αποτελέσει αντικείμενο πολλών και διαφορετικών επιστημονικών κλάδων όπως και μελέτη χιλιάδων ειδικών, έχει οδηγήσει στην αδυναμία υιοθέτησης ενός κοινού ορισμού ή έστω ενός κοινού κώδικα επικοινωνίας αναφορικά με αυτό το ζήτημα, γεγονός που δίνει μια γοητεία στο εγχείρημα προσδιορισμού τι είναι ευτυχία.

Ο υπέρτατος αυτός στόχος, η ευτυχία, αποτελεί μία έννοια καθημερινή αλλά δυσνόητη.

Δεν επιτρέπει έναν μονοδιάστατο ορισμό, δεν προσφέρεται για πειραματικές διαπιστώσεις, όπως και οι σχέσεις μεταξύ των ίδιων των γονιών και με τα παιδιά τους που είναι σημαντικές για τη νοητική και συναισθηματική ανάπτυξή των τελευταίων και για τη σταθερότητα των οικογενειών.

Τα παιδιά είναι πιο ευτυχισμένα με την οικογενειακή κατάστασή τους, αν οι γονείς είναι ευτυχισμένοι με τη σχέση που οι ίδιοι έχουν μεταξύ τους.

Όσο λιγότερη είναι η επικοινωνία μεταξύ ενηλίκων και παιδιών σε μια οικογένεια τόσο περισσότερο απαισιόδοξα γίνονται τα παιδιά, καθώς δεν αισθάνονται ασφαλή στο οικογενειακό τους περιβάλλον.

Για να περάσετε σωστές άξιες στα παιδιά σας, επικεντρωθείτε στη συντροφικότητα και όχι σε κηρύγματα.

Όσο πιο κοντά είστε στα παιδιά σας τόσο πιο σωστά θα μεταδώσετε τις αξίες που θέλετε και τόσο λιγότερο χώρο θα έχει η δυστυχία στις ζωές σας.

Πότε, όμως, μια οικογένεια γίνεται δυστυχισμένη? Ποια τα χαρακτηριστικά αυτής?

Οι οικογένειες που δεν λειτουργούν σωστά και είναι δυστυχισμένες έχουν κάποια κοινά χαρακτηριστικά:

• Ένας από τους δύο γονείς έχει υπερβολική εξουσία και στην ουσία διοικεί μόνος του την οικογένεια.
• Προβλήματα στην επίλυση διαφωνιών και συγκρούσεων μέσα στην οικογένεια.
• Έλλειψη εκτίμησης μεταξύ των ατόμων που απαρτίζουν την οικογένεια.
• Τα μέλη της οικογένειας δεν ακούν ή δε μιλάνε ο ένας στον άλλο.
• Άρνηση αναγνώρισης ή αποδοχής της γνώμης των άλλων.
• Υπάρχει στις οικογένειες αυτές αυξημένη χρήση αρνητικών τρόπων επικοινωνίας, όπως, για παράδειγμα, κριτική, φωνές, βλοσυρότητα.
• Παρατηρείται, επίσης, αυξημένη χρήση σωματικής τιμωρίας για την επιβολή πειθαρχίας.

Έτσι, λοιπόν, η αναγνώριση των παραγόντων που συμβάλλουν στο να είναι μια οικογένεια ευτυχισμένη μπορεί να βοηθήσει, τα μέγιστα, σε οικογένειες με μικρότερα ή μεγαλύτερα προβλήματα. Στις σοβαρότερες περιπτώσεις η βοήθεια από ειδικούς είναι δυνατόν να θέσει τις βάσεις μιας επίλυσης των προβλημάτων.

Βασικά, όμως, δεν πρέπει να ξεχνούμε ότι η θετική επικοινωνία, η εκτίμηση, η αφιέρωση χρόνου για να κάνουν κάτι όλοι μαζί, και το πνεύμα της ομάδας για όλα τα σημαντικά ζητήματα συμβάλλουν στην καλή λειτουργικότητα της οικογένειας και την κάνουν να είναι ευτυχισμένη.

Η αξιολόγηση της δυναμικής που υπάρχει μέσα στη δική σας οικογένεια μπορεί να σας δείξει σημεία πάνω στα οποία, όταν δουλέψετε και τα βελτιώσετε, θα κάνετε την οικογένειά σας ακόμα καλύτερη! Άλλωστε, ο καθένας μπορεί να έχει μία ευτυχισμένη οικογένεια. Και, σίγουρα, την ευτυχία δεν τη φέρνει το πρότυπο της άλφα ή της δείνα διαφημιστικής καμπάνιας. Γιατί, όσο παράξενη και τρελή μπορεί να είναι στους άλλους η οικογένειά σας, για ‘σας θα είναι πάντα η ευτυχία σας!

Διάβασε επίσης: Δώσε χρόνο στο παιδί σου, όχι στη συσκευή σου!

Πρώτη δημοσίευση στο apexartisithes.gr

The post Οι οικογένειες στις διαφημίσεις, άραγε, υπάρχουν; appeared first on Miss or Madam.

Σύμφωνα με σωρεία επιστημονικών ερευνών που έχουν γίνει τα τελευταία χρόνια, οι διακοπές παίζουν σημαντικό ρόλο, τόσο στη σωματική όσο και στην ψυχική μας υγεία.

Μείωση του άγχους

Ένα βασικό χαρακτηριστικό των διακοπών είναι ότι μειώνουν τα επίπεδα του άγχους μας, μέσω της μείωσης παραγωγής των ορμονών του στρες (κορτιζόλη και αδρεναλίνη).

Βοηθούν στην καλύτερη καρδιακή λειτουργία και στη μείωση της αρτηριακής πίεσης. Φαίνεται, μάλιστα, να συμβάλλουν στη μείωση των επιπέδων άγχους, όχι μόνο κατά τη διάρκεια των ημερών που διαρκούν οι διακοπές μας αλλά και τις επόμενες αρκετές εβδομάδες.

Αυτό από μόνο του είναι εξαιρετικά σημαντικό, ειδικά στην εποχή μας που το άγχος αποτελεί καθημερινό πρόβλημα για τους περισσότερους ανθρώπους, κυρίως λόγω των γρήγορων ρυθμών ζωής, των υψηλών επαγγελματικών απαιτήσεων και των οικονομικών πιέσεων.

Άλλωστε, το άγχος συνδέεται με την εμφάνιση μίας σειράς προβλημάτων υγείας, όπως καρδιαγγειακά, ψυχοσωματικά προβλήματα, επαγγελματική εξουθένωση και καρκίνους.

Τα υψηλά επίπεδα άγχους, ειδικά όταν είναι χρόνια, εξασθενούν το ανοσοποιητικό μας σύστημα, γι’ αυτό και δεν μας εκπλήσσει το εύρημα, ότι οι άνθρωποι που, συστηματικά, κάνουν διακοπές έχουν μεγαλύτερο προσδόκιμο ζωής.

Ειδικότερα, μάλιστα, όταν πρόκειται για καλοκαιρινές διακοπές σε κάποιον παραλιακό προορισμό, έχουμε το επιπλέον όφελος, ότι ο ήλιος συμβάλλει, καθοριστικά, στη βελτίωση της διάθεσής μας.

Η ηλιακή ακτινοβολία αυξάνει τη βιταμίνη D στον οργανισμό μας καθώς και την παραγωγή ενδορφινών και σεροτονίνης, οι οποίες μας βοηθούν να νιώθουμε καλά, να έχουμε αισιοδοξία και διάθεση για ζωή.

Έτσι, μία βόλτα στον ήλιο ή μία μέτρια ηλιοθεραπεία, πάντα με την κατάλληλη προστασία, όπως και το κολύμπι αποτελούν το πιο φυσικό φάρμακο κατά της κατάθλιψης.

Διάβασε επίσης: Καλοκαιρινοί έρωτες: Μπορούν να γίνουν κανονική σχέση;

Βελτίωση των πνευματικών ικανοτήτων

Μία άλλη συμβολή των διακοπών είναι ότι βελτιώνουν τις πνευματικές μας ικανότητες, συμβάλλοντας στην καλύτερη νοητική λειτουργία και στη βελτίωση των αντανακλαστικών. Το μυαλό μας, όπως ακριβώς και το σώμα μας, δεν μπορεί να διαχειριστεί δύσκολες καταστάσεις, όταν είναι κουρασμένο.

Οι διακοπές δίνουν τη δυνατότητα στον νου να αποφορτιστεί από τα πολλά προβλήματα, να αδειάσει και, κατά συνέπεια, να γίνει πιο αποτελεσματικός. Μετά το πέρας των διακοπών, το άτομο έχει τη δυνατότητα να λύσει ζητήματα που, προηγουμένως, του φαίνονταν δύσκολα, και να αντιμετωπίσει τα προβλήματά του πιο ψύχραιμα.

Ερχόμαστε πιο κοντά με την οικογένεια και τους φίλους

Επιπλέον, οι διακοπές μπορούν να αποτελέσουν μία ευκαιρία να έρθουμε πιο κοντά με την οικογένεια ή τους φίλους μας, σε ένα πλαίσιο πιο χαλαρό και ξέγνοιαστο. Μας δίνεται η δυνατότητα να απολαύσουμε την παρέα τους, τις συζητήσεις μας και το παιχνίδι μακριά από υποχρεώσεις κι εργασιακά προβλήματα.

Οι εντονότερες αναμνήσεις, άλλωστε, των ανθρώπων, σύμφωνα με σχετική έρευνα, προέρχονται από την περίοδο των διακοπών, ενώ από μία άλλη μελέτη προκύπτει ότι οι γυναίκες που πάνε διακοπές με τον σύζυγο ή τον σύντροφό τους βιώνουν περισσότερη ευτυχία και στενότερο δέσιμο με τον άνθρωπό τους.

Γενικά, οι διακοπές είναι μία ευκαιρία να απολαύσουμε τη ζωή, να ανανεωθούμε, να επισκεφτούμε καινούργια μέρη, να γνωρίσουμε νέους ανθρώπους, να διασκεδάσουμε και να χαλαρώσουμε, ξεφεύγοντας απ’ τα καθημερινά προβλήματα και τη ρουτίνα.

Τα ταξίδια, έτσι κι αλλιώς, είναι γνωστό ότι αυξάνουν τη δημιουργικότητα των ανθρώπων και την πρωτοτυπία των ιδεών, μετά την επανέναρξη της εργασίας.

Ακόμα και η προσμονή των διακοπών είναι πολύ σημαντική, μιας και, τις περισσότερες φορές, προσφέρει ακόμα μεγαλύτερη χαρά απ’ ό,τι η εξόρμηση, αυτή καθ’ αυτή!

Αποκομίστε τα μέγιστα δυνατά οφέλη από τις διακοπές σας

Για να μπορούμε να αποκομίζουμε τα μέγιστα δυνατά οφέλη από τις διακοπές μας, πάντως, καλό είναι:

Να τις προσαρμόζουμε, κάθε φορά, στις προσωπικές μας ανάγκες επιλέγοντας κάτι που μας ταιριάζει τη συγκεκριμένη χρονική στιγμή.

Έτσι αν, για παράδειγμα, είμαστε σε μια φάση που επιθυμούμε να ξεκουραστούμε σωματικά, το να πάμε κάπου που θα τρέχουμε από μουσείο σε μουσείο μπορεί να αποδειχτεί, αντί για χαλάρωση, εφιάλτης!

Αν πάλι έχουμε ανάγκη από καινούργιες παραστάσεις κι ερεθίσματα, το να πάμε στο ίδιο μέρος που πηγαίνουμε κάθε χρόνο, μάλλον, δεν θα ήταν η καλύτερη επιλογή.

Με τον ίδιο τρόπο, αν είμαστε περιπετειώδεις τύποι, μπορεί να μας ευχαριστεί να πάμε κάπου χωρίς πρόγραμμα και όπως βγει. Αν, από την άλλη, είμαστε άνθρωποι που η αβεβαιότητα μάς αγχώνει και προτιμούμε να ξέρουμε από πριν πού θα πάμε και τι θα κάνουμε, είναι καλύτερα να οργανώσουμε τις διακοπές μας.

Ό,τι κι αν μας αρέσει, πάντως, αυτό που έχει σημασία είναι να το συζητήσουμε, από πριν, με τους ανθρώπους που θα είμαστε μαζί, ώστε να ξέρει ο καθένας ποιες είναι οι προσδοκίες του άλλου από αυτές τις διακοπές, να τσεκάρουμε κατά πόσο ταιριάζουν οι επιθυμίες μας και να σκεφτούμε πώς αυτές μπορούν να συνδυαστούν.

Να αποκοπούμε από κάποιες συνήθειες της καθημερινότητας.

Ας αφήσουμε στην άκρη το κινητό, τον υπολογιστή και ό,τι αυτά συνεπάγονται (συστηματικός έλεγχος του e-mail, επαγγελματικές συζητήσεις, social media, παρακολούθηση της επικαιρότητας κτλ.). Διακοπές, άλλωστε, σημαίνει να διακόψουμε για λίγες ημέρες τη ρουτίνα μας και να αλλάξουμε την καθημερινότητά μας.

Ας απομακρυνθούμε, λοιπόν, από ειδήσεις και νέα που μόνο άγχος μάς γεμίζουν.

Ας αφήσουμε το άσκοπο σερφάρισμα στο ίντερνετ, το άγχος να τροφοδοτούμε τα social media με κάθε λεπτομέρεια της ζωής μας, τις ανούσιες εκπομπές στην τηλεόραση και κάθε άλλη συνήθεια που καταλήγει να μας κουράζει.

Οι διακοπές δεν είναι οι φωτογραφίες στο instagram και τα status στο facebook για το πόσο εκπληκτικά περνάμε περιμένοντας την επιδοκιμασία των διαδικτυακών μας φίλων.

Ας δικτυωθούμε σε πραγματικό χρόνο, εστιάζοντας στα πρόσωπα που έχουμε δίπλα μας, στο «εδώ και τώρα». Ας έρθουμε σε ουσιαστική επαφή, πρωτίστως με τον εαυτό μας, και, στη συνέχεια, με τους ανθρώπους και τη φύση γύρω μας.

Να έχουμε ρεαλιστικές προσδοκίες από τις διακοπές μας.

Αυτό σημαίνει ότι δεν χρειάζεται να εναποθέτουμε στις διακοπές όλες μας τις ελπίδες για να χαλαρώσουμε και να διασκεδάσουμε, επιφορτίζοντάς τες με την εμμονή, ότι είναι η μόνη ευκαιρία που έχουμε μέσα στον χρόνο, για να περάσουμε καλά.

Αν περιμένουμε να εκπληρώσουμε όλες τις φαντασιώσεις μας περί ευχαρίστησης μόνο στις διακοπές, τότε, ίσως, αυτό να είναι ένα σημάδι, ότι χρειάζεται να επαναξιολογήσουμε την καθημερινότητά μας, προσπαθώντας να εντάξουμε ποιοτικές στιγμές για τον εαυτό μας κατά τη διάρκεια όλου του χρόνου.

Επιπλέον, αν έχουμε συνδυάσει τις διακοπές μόνο με εξωτικούς προορισμούς ή με πολλές ημέρες ανάπαυλας και ατελείωτης ξεγνοιασιάς, τότε είναι πολύ πιθανό να απογοητευόμαστε, όταν αυτό δεν είναι εφικτό.

Το να περάσουμε όμορφα, όμως, είναι κάτι που μπορεί να συμβεί τόσο σε έναν εξωτικό προορισμό όσο και σε ένα διήμερο camping, σε ένα ταξίδι στον τόπο των ονείρων μας ή σε μερικές ημέρες στο χωριό.

Άλλωστε, αυτό που έχει περισσότερη σημασία δεν είναι ο τόπος ή το είδος των διακοπών, αλλά το πώς εμείς αξιοποιούμε τις ημέρες αυτές.

Να απαλλαγούμε από το αυστηρό πρόγραμμα και το ρολόι.

Στην καθημερινότητά μας οι περισσότεροι από εμάς κυνηγάμε τον χρόνο. Για να είναι, λοιπόν, οι διακοπές μας ένα πραγματικό διάλειμμα από την καθημερινότητα, καλό είναι, ναι μεν, να τις έχουμε οργανώσει, ως ένα βαθμό, ώστε να μη χάνουμε χρόνο στο να βρούμε πού θα πάμε ή πού θα μείνουμε, χωρίς, όμως, να γινόμαστε υπερβολικοί.

Έχοντας σχεδιάσει με πάσα λεπτομέρεια και με αυστηρό χρονοδιάγραμμα το πόσο θα καθίσουμε, πού και με ποια σειρά, κοιτώντας κάθε τόσο το ρολόι μας, χάνουμε τη δυνατότητα του αυθορμητισμού και της χαλάρωσης. Συνήθως, άλλωστε, περνάμε πιο ωραία, όταν έχουμε ευελιξία στα σχέδια και στις προτιμήσεις μας.

Επίσης, στις διακοπές πολλές φορές μας πιάνει μια μανία ότι πρέπει να προλάβουμε να τα δούμε και να τα κάνουμε όλα. Όσα, όμως, περισσότερα «πρέπει» συνοδεύουν τις διακοπές μας, τόσο μειώνονται οι πιθανότητες να περάσουμε, τελικά, καλά.

Δεν είναι ανάγκη, λοιπόν, όταν πάμε σε έναν καινούργιο προορισμό να επισκεφτούμε όλες τις παραλίες ή να δούμε όλα τα μουσεία.

Μπορούμε, απλά, να κάνουμε μια επιλογή που θα μας επιτρέψει και να δούμε πράγματα, αλλά και να χαλαρώσουμε.

Να μην ξεχνάμε να παίρνουμε μαζί μας το κέφι, την καλή μας διάθεση και το χιούμορ μας.

Πάντα, πριν φύγουμε για διακοπές, ετοιμάζουμε τη βαλίτσα μας με όλα όσα θεωρούμε απαραίτητα (αντιηλιακό, μαγιό, σαγιονάρες, πετσέτες κτλ.), αλλά αν ξεχάσουμε να πάρουμε μαζί μας την ευχάριστη και θετική μας διάθεση, θα έχουμε ξεχάσει το πιο σημαντικό.

Πολλές φορές στις διακοπές μας τα πράγματα δεν εξελίσσονται όπως τα θέλαμε (π.χ. μπορεί να έχει καθυστέρηση το δρομολόγιό μας, το ξενοδοχείο μας να μην είναι, τελικά, τόσο ωραίο όσο φαινόταν στις φωτογραφίες κτλ.). Είναι σημαντικό, όμως, ακόμη και τότε, να διατηρούμε το χιούμορ και την ευδιαθεσία μας, ώστε να περάσουμε καλά.

Άλλωστε, οι περιπέτειες που ζούμε στα ταξίδια μας είναι, συνήθως, και οι καλύτερες ιστορίες που έχουμε να διηγηθούμε στους φίλους μας επιστρέφοντας!

Πέρα από εμάς τους μεγάλους, όμως, και τα παιδιά έχουν ανάγκη από διακοπές, ιδιαίτερα οι μαθητές.

Αρκεί να σκεφτούμε πόσο βεβαρυμένο είναι το πρόγραμμά τους με σχολείο, διάβασμα κι έναν σωρό δραστηριότητες!

Επιπλέον, τα παιδιά ζουν μία καθημερινότητα στην οποία οι γονείς τους συνεχώς τρέχουν να προλάβουν. Γι’ αυτό και είναι σημαντικό να βιώσουν, έστω και για λίγες ημέρες, ένα διαφορετικό κλίμα, με τη μαμά και τον μπαμπά να είναι πιο χαλαροί, ξέγνοιαστοι και χωρίς άγχος.

Ταυτόχρονα, στις διακοπές τα παιδιά, συνήθως, επισκέπτονται καινούργια μέρη, γνωρίζουν νέους ανθρώπους, έρχονται σε επαφή με τη φύση και, γενικά, αποκτούν πολλά νέα ερεθίσματα που αφενός βοηθούν στη γνωστικο-συναισθηματική τους ανάπτυξη, και αφετέρου μένουν ανεξίτηλα χαραγμένα στη μνήμη και στην καρδιά τους.

Παράλληλα, όμως, είναι απαραίτητο και για τους ίδιους τους γονείς να έχουν λίγο χρόνο μόνοι τους, κάτι που είναι ιδιαίτερα σημαντικό για τη μεταξύ τους σχέση.

Οπότε μια καλή ιδέα θα ήταν να σπάμε τις διακοπές μας σε μικρότερα κομμάτια, ώστε να μπορούμε κάποιες ημέρες μέσα στον χρόνο να τις περάσουμε οι δυο μας (έστω κι ένα σαββατοκύριακο αφήνοντας τα παιδιά στους παππούδες ή σε μια νταντά) και κάποιες άλλες όλοι μαζί, ως οικογένεια.

Ειδικά για τις μαμάδες, που, συνήθως, είναι αυτές που αναλαμβάνουν το μεγαλύτερο κομμάτι στη φροντίδα των παιδιών και του σπιτιού, το να φεύγουν για σύντομες διακοπές είναι βασικό, τόσο για τη δική τους ψυχική υγεία όσο και για τη γενικότερη οικογενειακή γαλήνη.

Υπάρχει, μάλιστα, και ειδικός όρος στο εξωτερικό για τις διακοπές των μαμάδων, το «momcations», προερχόμενος από τις λέξεις «mom» (μαμά) και «vacations» (διακοπές).

Τέλος, για να μπορούμε να προσαρμοστούμε όσο το δυνατόν πιο εύκολα στην καθημερινότητά μας, μετά τις διακοπές, καλό είναι, όταν λείπουμε για αρκετό καιρό, να επιστρέφουμε δύο-τρεις ημέρες νωρίτερα, ώστε να μπούμε στο κλίμα, χωρίς την πίεση των άμεσων υποχρεώσεων. Αυτό μας δίνει το περιθώριο να επανέλθουμε, σταδιακά, στο πρόγραμμά μας.

Διάβασε επίσης: Έρωτας και η αγάπη έννοιες ταυτόσημες, αντίθετες ή απλά διαφορετικές;

Επίσης, αν μας επιτρέπεται από τη δουλειά μας, μπορούμε, αντί να παίρνουμε μαζεμένες πολλές ημέρες άδεια, να χωρίζουμε τις διακοπές μας σε δύο ή τρία μέρη.

Γιατί οι πολλές μέρες αφενός δυσκολεύουν την προσαρμογή μας μετά, και αφετέρου μετά το πέρας τους, αυτόματα, σκεφτόμαστε ότι δεν μας έχει απομείνει άλλος χρόνος για ξεκούραση.

Έρευνες, άλλωστε, έδειξαν ότι, συχνά, οι ολιγοήμερες αποδράσεις είναι πιο ευεργετικές, καθώς εκτιμούμε καλύτερα την περίοδο αυτή και αποδεικνύονται αρκετές, τόσο για να ξεκουραστούμε όσο και για να ξεφύγουμε από την καθημερινότητα.

Και να θυμόμαστε να μην περιμένουμε μόνο τις διακοπές για να περάσουμε όμορφα και να χαλαρώσουμε, αλλά να υιοθετήσουμε τη νοοτροπία τού να φροντίζουμε, όσο μπορούμε, τον εαυτό μας και τις ανάγκες μας όλο τον χρόνο!

Καλές διακοπές!

Πηγές:
“Γιατί μας είναι απαραίτητες οι διακοπές.” Μουλάκη Έρα. 2016.
“Πότε οι διακοπές είναι πραγματικά διακοπές.” Παπανικολάου Μαριανή. 2016.
“Psychologists Recommend Mothers Should Take Breaks Also Known As “Mom-Cations””, Chis Di, 2019.

The post Πόσο επηρεάζουν οι διακοπές την ψυχική μας υγεία; appeared first on Miss or Madam.